copyright (c) 1999 by respective authors
Internet Address: vnnp@tntt.org
Home Page: http://www.saigonline.com/vnnp/


Bộ 3, Số 62, Ngày 17 Tháng 11, 1999
Xuất bản định kỳ vào thứ tư hàng tuần



M Ụ C L Ụ C

THƯ NGOÛ ..................................................................... 1


THƠ TUYỂN ................................................................ 2

Nỡ Lòng Nào Tính Tuổi Kẻ Làm Thơ -- Hoàng Chính, 2
Người Di Cư Mang Bốn Ngàn Năm Lịch Sưû -- Lâm Chương, 3
Thu, Tôi Và Người Ấy -- Lê Vũ Thúy Ái, 4
Nỗi Buồn Vu Vơ -- Quan Dương, 5
Mù Sương -- Nguyễn Khánh Hoà, 6
Tháng Mười Một Buồn Theo Màu Laù -- Nguyệt Trinh, 7
Nếu ... -- Sương Mai, 8
Kẻ Ðứng Bên Leà -- Hà Huyền Chi, 9
Khúc Chiêu Quân -- Lưu Trần Nguyễn, 10
Tạ Ơn -- Nguyễn Ngọc Quỳnh Thi, 11
Giữa Ðời -- Phạm Ngọc, 12
Tẩy Trần -- Hoàng Xuân Sơn, 13


VĂN / SÁNG TÁC .............................. ........................ 16

Ðọc Thơ Hoàng Lộc -- Trần Doãn Nho, 14
Tâm Sự Con Vàng -- Lê Thị Nhị, 15


LIÊN LẠC VÀ THỦ TỤC ............................................ 16

VNNP 1


T H Ư   N G Ỏ


Bạn thân mến,

Chỉ còn một tuần nữa là đến lễ Tạ Ơn. Ðối với
chúng ta, ngày lễ này ít có ý nghĩa nào đặc biệt hơn
là một dịp nghỉ ngơi dài cuối tuần và đoàn tụ với gia
đình. Cái se lạnh bên ngoài của trời mùa thu càng làm cho
không khí gia đình thêm đầm ấm. Và như thế, Vi mong tất
cả bạn đọc VNNP sẽ có những ngày nghỉ lễ Tạ Ơn yên vui
hạnh phúc với gia đình. Riêng Vi, vì người thân ở xa nên
những khi không kịp về đoàn tụ với gia đình, như năm nay,
Vi thường suy nghĩ lại những điều may mắn tốt đẹp đã
đến với mình để cám ơn Thượng Ðế đã luôn luôn là
nơi chốn cho Vi trở về trong những lúc vô cùng nguy nan
tuyệt vọng mà không có người thân bên cạnh. Vi cũng cám
ơn cuộc sống đã cho Vi rất nhiều tình thương, mà BBT và
bạn đọc VNNP là một an ủi không nguôị Và cuối cùng là:

Tạ ơn
Những giọt nắng hanh
Sưởi nung một
Mối tình nhân gian
Chờ
(Thơ Nguyễn Ngọc Quỳnh Thi)

Vi cũng xin cáo lỗi với bạn đọc VNNP vì sự chậm trễ
của VNNP tuần này, lúc bắt đầu soạn bài vào thứ tư thì
computer của Vi bị hư, mà bài vở tuần này Vi đã download
xuống máy hết rồi nên có cầu cứu các anh trong BBT cũng
không còn kịp. Hôm nay máy vừa sửa xong, Vi vội
làm VNNP số 62 để kịp gửi bạn đọc vào cuối tuần.
Ðặc biệt trong số này có bài viết rất đặc sắc của
nhà văn Trần Doãn Nho về nhà thơ Hoàng Lộc và tập thơ
tình "Qua Mấy Trời Sương Mưa" vừa xuất bản vào tháng 8
năm naỵ Mong các bạn đọc hãy cùng Vi đón đọc VNNP kỳ
này.

tường vi/VNNP



VNNP 2


T H Ơ   T U Y Ể N


Nỡ Lòng Nào Tính Tuổi Kẻ Làm Thơ

Thôi Hộ năm xưa
mơ tưởng người con gái
có đôi má hoa đào
trong phút giây nào đó xôn xao
đã viết nên những dòng thơ bất tử
"Nhân diện bất tri hà xứ khứ
đào hoa y cựu tiếu đông phong"
ngàn năm sau, (nếu chưa tận thế năm 2000)
Thôi Hộ vẫn là chàng thư sinh trói gà không chặt
Và thi sĩ sẽ không bao giờ chết!
Như cõi đời còn một nửa vừng trăng
nhờ ai kia phụ thi sĩ họ Hàn
đau thương ấy để người thơ bất tử

Ðã thi sĩ thì suốt đời trai trẻ
Anh chưa là thi sĩ dù tập tễnh làm thơ
nhưng xá gì em, anh trẻ hay giàanh đang sống .
Gian nan . Và sẽ chết
Yêu khoảnh khắc run bàn tay tứ tuyệt
đợi em về ru lục bát ngẩn ngơ
nhờ anh buồn nên trời nắng, trời mưa
cho thời tiết thơm bốn mùa hoa nở

Anh biển cả hung cuồng cơn phẫn nộ
buổi em ngồi mơ tưởng bóng hình ai
Anh vẫn còn đùa giỡn với thiên tai
nên Thượng Ðế cho anh suốt đời con trẻ

Em cũng thế, em ngàn năm bé nhỏ
khi trở về nương náu trái tim anh .
Ở bên anh, chỉ một thứ đáng than phiền:
Anh rách rưới, anh suốt đời thiếu nợ

Em nhân ái chắc là em không nỡ
một đôi lần tính tuổi kẻ làm thơ

Hoàng Chính
chinh2@hotmail.com


VNNP 3


Người Di Cư Mang Bốn Ngàn Năm Lịch Sử

phía trước tôi
con đường cứ lớn dần lên
lớn dần lên xa lạ
khi tôi đến
thời gian quá trễ
những con tàu về hướng tương lai
đã khởi hành từ bao năm trước

tôi là người khách cô đơn
lạc giữa thành phố lớn
hành trang tôi là tục ngữ ca dao
là tập quán từ ngàn xưa để lại
mang trong lòng hình ảnh cha ông
sống lặng lẽ như nhà hiền triết
đêm chiêm bao
còn thấy ngôi chùa cổ
ông sư giàtiếng chuông khuya gọi hồn tỉnh thức
còn thấy con trâu cái cày thuở trước
cánh đồng mùa khô nứt nẻ
khu rừng chưa kịp hồi sinh
của một thời tàn phá bàn chân tôi
chưa sạch mùi bùn
của những ao đầm kênh rạch
da tôi vàng sốt rét kinh niên
mang chứng tích một quê nhà thương khó

tôi bỏ lại đằng sau
bóng tối đêm dài trùng tu cửa mộ
những người chưa kịp sống hôm nay
đã muốn đầu thai kiếp khác
những bức tường mọc lên vội vã
che cái nghèo trong nỗi oan khiên
tôi bỏ lại đằng sau
lối quanh ngõ tắt đường mòn
xẻ dọc núi rừng ám chướng
quỷ thần đi bệnh dịch báo điềm
trăm họ kinh mang co mình run sợ
nghe thuyết giảng tín điều đổi mới
lấy khẩu hiệu làm kinh nhật tụng
ma đói kêu rên
người nằm trong đất không yên
phá mả tìm vàng
cạy nắp áo quan
huyệt sâu chấn động hồn thiên cổ
gỗ đá còn đau nhức thấu xương

tôi bỏ lại đằng sau
biết bao điều chưa nói
biết bao điều dân gian truyền khẩu
không sách sử nào ghi
tôi như nước bỏ nguồn tuôn ra biển lớn
không kịp ngoái nhìn
tôi đã mất tăm
giữa dòng cuồng lưu thế kỷ
phía trước tôi con đường cứ lớn dần lên
lớn dần lên xa lạ
những con tàu vũ trụ hôm nay
không có chỗ dành riêng
cho người khách mang theo bốn ngàn năm lịch sử
về đâủ
tôi biết hội nhập về đâu
thế giới hoang mang đầy dị biệt

Lâm Chương
lamchuong@netzero.net


VNNP 4


Thu, Tôi Và Người Ấy

Ta đã xa nhau những ngàn ngày
Em còn thương đợi lá thu rơi
Bên kia nắng ấm bên đây rét
Xuân tắm hồn em, đông tiếp tôi

Ngày ấy thu về trên núi cao
Dạo bước bên nhau nắng thu chào
Thẹn thùng trong mắt môi hờn dỗi
Em hỏi vì sao lá dổi màủ

Nâng nhẹ trên tay cánh phong gầy
Tôi cười nói dối tại mưa mau
Mùa thu ghen với màu xanh lá
Nên muốn thu và riêng lá thụ

Thêm chút tình thu trong mắt em
Nhìn mây trong ánh nắng êm dềm
Ngỡ rằng yêuđdã yêu-và nữa
Như nắng chiều hôn tóc em mềm.

Lê Vũ Thúy Aí, Canada
11/97
EllenLe@globalserve.net



VNNP 5


Nỗi Buồn Vu Vơ

Tôi đang mặt nước phẳng lì
Em đem trăng thả xuống chi . Vô tình ............
trăng rơi làm vỡ dòng sông
xòng xành gợn sóng giữa hồn sảng tai

Dây tình nào phải kẽm gai
Con tim cứ rướm máu hoài . Rát ghê
Buổi sáng mang cái ngẩn ngơ
Ra đường phơi nắng bâng quơ một ngày

Buổi chiều ngớ ngẩn cầm tay
Phơi không héo nổi để ngày mai phơi
Hồn tôi em đã nuốt tươi
Kể từ cái buổi bùi ngùi đẩy đưa

Xoè tay hứng lấy giọt mưa
Moi tim mang hạt thẩn thờ đem chôn
Năm ba con chữ vô hồn
Tưới không xanh nổi nụ hôn lỡ lầm .

Quan Dương
quanduongc@juno.com



VNNP 6


Mù Sương

Mù sương
quyện gót chân em
Xa nhau bỏ lại
anh đem về nhà
Ngại ngùng
hỏi chuyến mưa qua
Vàng hoa áo lụa
giờ ra sao rồi ?

Mù sương
quyện gót chân em
Xa nhau bỏ lại
Anh đem vô chùa
Ngậm ngùi
níu chút hương xưa
Mốt mai rũ áo
cùng đưa nhau về

Nguyễn Khánh Hòa
nguyenkhanhhoa@hotmail.com


VNNP 7


Tháng Mười Một Buồn Theo Màu Lá

tháng mười một tay buồn đan tóc rối
nhịp thời gian đơn điệu gõ sờn vai
áo thanh xuân bạc mốc dấu u hoài
lòng ái ngại vàng phai theo màu lá

tháng mười một lạc chân qua phố lạ
khói nhà ai ấm quá ngọn lửa reo
quê hương ơi, ngàn dặm khuất lưng đèo
con dốc nhỏ đổ dài miền quá khứ

tháng mười một ướt mi chiều lữ thứ
chim lẻ bầy ngơ ngẩn biết về đâu ?
đôi cánh mỏi bay tìm nơi nương náu
gió mây người phiêu lãng mảnh hồn côi

tháng mười một mắt sâu chìm vũng tối
thấy gì không, heo hút khoảng trời xa ?
tim yếu đuối buông xuôi vào bản ngã
ôm muộn phiền hơi thở lá mùa thu

Nguyệt Trinh
(Nov. 11, 1999)
vtruong@nova.umuc.edu


VNNP 8


 

Nếu ....

Nếu một mai anh về qua phố nhỏ
Có bầy chim ríu rít đón chân anh
Lá và hoa đang nhún nhẩy trên cành
Rất nhí nhảnh chờ anh đưa mắt ngó

Nếu một ngày anh về qua chốn đó
Có một người đang đứng đợi chờ anh
Dòng mắt nâu trong vắt ánh trời xanh
Khi cơn gió nhẹ hôn trên làn má

Nếu một hôm anh về thăm chốn lạ
Có bài thơ háo hức điệu reo mừng
Có một người đang thấp thỏm chờ mong
Dang tay đón, ngập ngừng trong ngấn lệ

Nếu một lần bằng nụ hôn rất khẽ
M`nh dìu nhau nhè nhẹ bước như chim
Tung cánh bay về rừng núi êm đềm
Cất tiếng hót véo von bên bờ suối

Nếu mộ mai rất dịu dàng anh nói
Tiếng yêu em bằng rất đỗi thật thà
Bằng con tim đầy ấp những thiết tha
Em sẽ khóc trong niềm vui tao ngộ

Nếu một ngày mình dìu nhau qua phố
Ly cà phê thật đằm thắm hương yêu
Ngồi nhìn nhau trong êm ả buổi chiều
Tay dan nhẹ, mình cần chi câu nói ?

Sương Mai
suong_mai@hotmail.com

VNNP 9


Kẻ Ðứng Bên Lề

Ðêm nghe gió hú đầy trời
Như cơn bão rớt trong tôi lại về
Vẫn tôi kẻ đứng bên lề
Ngó em thấp thoáng bên kia vui buồn.

Hà Huyền Chi
hahuyenchi@aol.com
hkl552


VNNP 10


Khúc Chiêu Quân

Ta gục ngã trên bậc thềm thứ nhất
Chốn cửu trùng xa mấy khoảng trời xanh
Tay hấp hối vẫy chờ cơn ân sủng
Ta bơ vơ níu chặt trái tim mình

Mưa có thể khóc oà trên phiến đá
Mà sao ta không thể đến bên em
Còn lâu quá một đời đi chưa hết
Ðoạn đường xa đã mỏi cánh chim đêm

Ta thèm cúi xuống bờ vai mật ngọt
Ðể hồn chùng níu lại khoảng trời mơ
Môi uống cạn tình nhau không kịp thở
Cho lửa hồng thắp lại trái tim khô

Em vẫn đứng bên kia bờ diễm tuyệt
Mắt u hoài, môi hát khúc chiêu quân
Ddành lén gửi cho nhau tình lận đận
Một lần thôi cho quên lãng ưu phiền

Ta gục ngã trên bực thềm thứ nhất
Chốn cửu trùng xa mấy khoảng trời xanh
Tay hấp hối vẫy chờ cơn cứu rỗi
Tay muộn màng níu chặt thoáng mong manh

Lưu Trần Nguyễn
khanhgia@hotmail.com


VNNP 11


Tạ Ơn

Tạ ơn cái cối, cái chầy
Cho ta bát gạo
Vơi đầy tháng năm(*)
Tạ ơn chăn ấm đêm nằm
Ta về
Ấp ủ
Tình trần mỏng manh
Tạ ơn
Những giọt nắng hanh
Sưởi nung một
Mối tình nhân gian
Chờ
Tạ ơn
Cô bé ngẩn ngơ
Cho ta tìm lại ngây thơ
Thuở nào
Cúi đầu
Tạ đấng trên cao
Yên bình ta
Tạ ơn người đã trao

Nguyễn Ngọc Quỳnh Thi
(*) ca dao

VNNP 12


Giữa Ðời

Giữa đời - bỗng nở nụ hoa
Hồng vươn cánh mỏng mượt mà dáng em
hương nào lay động nhịp tim
ngây ngây sắc biếc - êm đềm giấc mơ

Giữa đời - lạc bước thẩn thơ
trổ xanh lối cỏ thơm bờ tóc ai
chân em buông nhẹ gót hài
dài ơi vạt áo tung bay - phố chiều

Giữa đời ta - ngọn nắng xiêu
một lần thôi đã hoang liêu nỗi buồn
biết đâu là chốn cội nguồn
giòng sông viễn xứ còn sương phủ đầy

Giữa đời - em nụ hoa gầy
cho ta hương phấn tháng ngày phôi pha
giữa đời - ta ánh trăng tà
cho em cơn mộng vỡ òa trong nhaụ..

Phạm Ngọc
pham_ngoc@hotmail.com

VNNP 13


Tẩy Trần

Bàng hoàng những trận mưa xuân
đầu niên tắm gội vô ngần nước trong
sợi nghiêng rượi mát cả lòng
sợi lâu rửa sạch bụi hồng thâm căn
cầu mưa ướt ngọn đầu trần
ướt đầm khô ải châu thân héo mòn
mười năm cây cỏ lầm đường
nhọc lòng đất đá hoài công đợi người
mưa còn đọng nước trên tay
tạ ơn vũ lộ một ngày đoái thân.

Hoàng Xuân Sơn
hoangxuanson@hotmail.com

 

VNNP 14


V Ă N  /  S Á N G  T Á C 


                            Ðọc Thơ Hoàng Lộc
                            -----------------------
                               Trần Doãn Nho

Tôi đọc thơ Hoàng Lộc từ những năm cuối thập niên 60
và đầu thập niên 70 trên một số tạp chí văn học hàng
đầu ở SàiGòn như Văn, Bách Khoa, Khởi Hành. Thời gian đó,
nói không ngoa lắm,là thịnh thời của những nhà văn, nhà
thơ đất Quảng. Nhiều tên tuổi nổi bật trên văn đàn
như Thái Tú Hạp, Nguyễn Nho Sa Mạc, Luân Hoán, Ðinh Trầm Ca,
Hà Nguyên Thạch, Huy Tưởng, Thành Tôn, Nguyễn Nho Nhượng
bên cạnh tên tuổi của những nhà văn, nhà thơ khác ở
nhiều vùng khác nhau như Trần Hoài Thư, Hồ Minh Dũng,
Nguyễn Bắc Sơn, Lâm Chương, Lê Bá Lăng, Lương Thái Sĩ,
Mường Mán, Cao Thoại Châu, Chinh Yên, Trần Dzạ Lữ. Tất cả
đều là những khuôn mặt mới toanh trên văn đàn miền Nam.
Họ lànhững người thuộc thế hệ trẻ lớn lên trong không khí
văn học khá tự do của chế độ miền Nam đang trên quá
trình dân chủ hóa. Hầu hết trong số họ là những người
lính, đang cầm súng hay cầm bút để bảo vệ chế độ VNCH.
Tuy trong tình trạng chiến tranh, trong tư thế phải chọn một
lập trường chính trị, nhưng các tác phẩm của họ thường
không mang màu sắc chính trị. Họ vẫn chiến đấu như
những người lính và vẫn viết văn, làm thơ như những con
người#.

Khác hẳn với thanh niên miền Bắc hồi đó, "nhắm thẳng
quân thù mà bắn" và chỉ biết có thế, ở đây họ bắn quân
thù tronglúc vẫn suy tư về cuộc đời , về sự nghiệp và
về chiến tranh theo trái tim riêng của họ đồng thời thể
hiện chúng qua những bài thơ và giòng văn. Chính vì thế, mà
cuối cùng, tuy chiến bại, những tác phẩm của họ vẫn góp
phần tạo nên một nền văn học thực sự cho miền Nam cũng
như cho đất nước.

Nói riêng về thơ, mỗi người trong số họ có một phong cách
riêng, có một cách nhìn ngắm cuộc đời và cách đưa vào văn
chương riêng, nhưng vô hình chung, họ cùng nhau tạo nên một
giòng
thơ khá riêng biệt trong nền văn học, nhất là thơ tình. Giòng
thơ đó không quá mới mẻ, đôi khi bí hiểm hay đầy chất trí
tuệ như xu hướng của một số nhà thơ tự do, không cổ
điển như kiểu Vũ Hoàng Chương, Ðinh Hùng, và cũng không đến nỗi
"tiền chiến',sáo mòn như kiểu thịnh thời Thơ Mới#. Có thể
nói, thơ của họphảng phất chút thơ tự do, chút thơ cổ
điển, chút tiền chiến. Chúng ta hãy đọc thử một số đoạn thơ
trích từ một số bài thơ của nhiều người khác nhau trong số họ:

Chiều cuối năm, ngồi trên tầng phố cũ
Trời quê hương nhiều mây trắng sa mù
Hai mươi tuổi những ngày nuôi mộng đỏ
Ðã xanh rồi cây trái mọc suy tư

(Nguyễn Nho Sa Mạc)

Có bao giờ thích tiễn đưa ai
Ðưa tiễn vốn chỉ hay nhàm chán
Ðời trăm năm mập mờ như bóng nắng
Ðưa một người làm trống phía sau lưng
(Cao Thoại Châu)

Em đừng hỏi ở rừng có chi lạ
Có gì đâu bia mộ dựng trong hồn
Bạn bè ta ưu tư ngủ gục
Với rừng già rách nát thương tâm
(Trần Dzạ Lữ)

Núi mờ, những sợi mưa bay
Nghiêng nghiêng mái cũ, lạnh đầy hồn không
Bước theo những giọt vô cùng
Mưa#. Mưa#. Hạt lệ mù trong đất trời
(Hồ Ngạc Ngữ)

Hãy tưởng tượng mỗi lần nói đến Huế
Về những căn nhà ma
Ngõ vào hai bên là hai hàng cây kiểng
Tường những rêu phong
Ðẹp như tranh tĩnh vật
Ðời như cỏ cây
Ðời sống mịn màng
(Sương Biên Thuỳ)

Hồn ta đã mấy lần mây trắng
Phảng phất đời em tắm bến xưa
Hồn ta có một thời phiêu lãng
Trú thân buồn vương ngọn lưa thưa
(Từ Hoài Tấn)

Những sớm mai, những sớm mai hồng
Bên đồi tây, anh nhớ đồi đông
Nhớ đôi mắt biếc màu thu ướt
Nhớ tóc đuôi gà em trước sân
(Hoàng Ðình Huy Quan)

Dường như đứa trẻ nghìn năm trước
Bây giờ đây vẫn trẻ trong ta
Khi về râu tóc còn nguyên vẹn
Một ngày loáng thoáng một ngày qua
(Nguyễn Bắc Sơn)

Có phải em Sài Gòn
Kiêu sa và hoa lệ
Hồn nhiên và tươi trẻ
Chưa biết gì chiến tranh
Chiến tranh thì mặc, em đừng sợ
Trò chơi cầm súng vẫn còn dài
Cứ liếc nhìn anh rồi cắn miệng
Hay cúi đầu như thể hỗ ngươi

(Trần Hoài Thư)

Từ em đi những tháng ngày xa lạ
Những tháng ngày máu đỏ chẳng về tim
Tôi vẫn đứng trong khu vườn thương nhớ
Nghe mưa bay hiu hắt lạnh trong hồn
(Lâm Chương)

Tứ thơ, không khí thơ phảng phất cũ, phảng phất mới#. Ý
thơ dung dị, chơn chất. Hiện thực đời thường than hòa
trong những suy gẫm nhân sinh và những rung động tinh tế
của trái tim trước cuộc sống, tạo nên những hình ảnh
khiến ta bâng khuâng,buồn buồn. Chúng mang lại một chút
gì dịu nhẹ, êm đềm nhưng thấm thía#. Giòng thơ này,
qua nhiều biến động long trời lở đấtcủa đất nước,
vẫn còn tồn tại ở lớp người làm thơ đó và
truyền lại sức sống cho những thế hệ làm thơ sau#. Theo
nhận định chủquan của riêng tôi, nó vẫn còn ảnh hưởng
khá mạnh mẽ trên văn đàn hải ngoại - và một phần nào đó,
cả ở trong nước.

                                    ****

Hoàng Lộc làm thơ trong không khí đó, trong giòng thơ đó.Anh
đã đeo đẳng nó, ôm ấp nó từ thuở đầu làm thơ cho tới
bây giờ. Anh viết hoài viết mãi cùng một hơi thơ, một giọng
điệu y như thể anh vẫn chưa nói hết những điều anh muốn
nói#.Những bài thơ trong tập "Qua mấy trời sương mưa" in theo
thứ tự thời gian. Ðó là những bài thơ chắt lọc trong ba
mươi năm làm thơ, trải qua bao nhiêu thăng trầm của số phận
một đời người#."Thơ trải dài qua ba thập niên, mà thi tập
như một khối nhất quán, như tác giả vừa chụp lấy bút viết
một mạch trong một đêm" (Văn Học). Bài thơ đầu tiên đề
năm 1969 và bài thơ cuối đề năm 1999. Tuy đề cập tới
nhiều chủ đề khác nhau, QMTSM rõ ràng vẫn là một tập thơ tình.
Hầu hết các bài thơ đều nói lên những bâng khuâng, e ấp,
những day dứt, những sầu, những nhớ, những giận hờn,
tiếc nuối, những rung động về tình yêu#. Anh làm thơ tình trong
bất cứ hoàn cảnh nào, ngay cả trong hoàn cảnh thân tàn ma dại của
một tù nhân, của một người lính thất trận hay trong thân
phận lưu lạc xứ người#. Cái tình đeo đẳng lấy anh như một loại
"sinh tử phù". Một đoạn thơ làm năm 1972:

Khi anh về bất ngờ anh biết khóc
Qua hiên nhà người bé vào lớp học
Bé đâu hay thành phố đã lên sương
Là khi anh cúi xuống một đời buồn

Năm 1987, khi ở tù về:

Em có bàn tay dịu dàng mấy ngón
Có ngón nào của cô bé ngày xưa
Chỉ một lần vuốt nhẹ trái tim thơ
Mà vết xước đủ một đời ứa máu

Khi ở Hoa Kỳ:
Em phía hoàng hôn, anh bình minh
Hai bìa trái đất gió chênh vênh
Một sao lấp lánh đôi bờ lệ
Từng sớm hôm soi một chữ tình

Chúng ta vừa đọc qua ba đoạn thơ của Hoàng Lộc qua ba chặng
đời khác nhau: một Hoàng Lộc trẻ, một Hoàng Lộc ở tù về
và một Hoàng Lộc lưu lạc. Ý thì có khác, dĩ nhiên. Nhưng
tứ thơ, không khí thơ và trái tim nhà thơ thì dường như vẫn
thế:yêu#. Chan chứa yêu, đằm thắm yêu, say sưa yêu#. Yêu
không biết mệt mỏi#. Ta có thể nói, anh bày ra "cuộc yêu"
trong đời của anh và trong thơ của anh. Ở hoàn cảnh nào, Hoàng
Lộc cũng có thể làm thơ tình một cách hồn nhiên, một cách
bình thường, y như thể thếgiới này không có gì khác hơn
ngoài tình yêu trai gái, bởi vì

suốt đời anh là một "đời tình":
Ta mãi lơ mơ suốt một đời tình
Mãi lưu lạc những hiên nhà gái đẹp

(tr 88)

Tôi không rõ nhà thơ đa tình Hoàng Lộc đã trải qua bao nhiêu
hiên nhà gái đẹp, nghĩa là trải qua bao nhiêu lần yêu và thất
tình nhưng rõ ràng là tình anh bao giờcũng nóng hôi hổi#. Yêu
một lần nóng đã đành, yêu lần hai lần ba lần bốn cũng
cứ nóng. Nóng, và da diết. Bài thơ đầu trong tập:

Mịt mù cõi thế
Ngơ ngẩn đường chim
Công hầu coi nhẹ
Nhớ màu mắt em
(tr. 10)

Bài thơ cuối tập:
Ðã yêu ở Hội An
Tình đã ra cửa Ðợi#.

Lúc chừng hăm mấy tuổi:
Trải cho em cả tấm lòng
Mất toi đến cái khốn cùng của ta

(12)

Lúc chừng năm mươi mấy tuổi:

Ðể biết yêu em từ thuở ấy
Ðời ta rồi nỗi khổ vô lường
Biết, ta biết trước mà hay vậy
Không có em càng sợ khổ hơn

(129)

Bởi chỉ vì em
Ta dính dáng với đời này
(145)

Trong những ngày thua trận:

Ðã vắng đầu lâu treo cổ ngựa
Mất em, cũng ý lạnh sa trường
Khi về tình rã theo tay mỏi
Nhìn bóng tàn quân rủ khói sương

(tr. 37)

Lúc ở tù về:
Về, ta gặp phố sầu u
Ta yêu em với ta tù tội đây
(49)

Như thế, cũng như nhiều nhà thơ khác, tình yêu của anh
không hề có tuổi#. Có lẽ vì người yêu (hay nhiều người
yêu) của HL dường như không có tuổi#. "Em" có thể lớn
lên, khác đi, nhưng không già. Em bao giờ cũng thế, lãng
đãng nhưng mặn mòi#."Em"(cũng như "cá thể hóa" như Hoàng
thị Ngọ của PTThư, Tố của Vũ Hoàng Chương) là một hình
tượng vĩnh cửu#. "Ta" hay "anh" cũng thế. "Em" hay "ta" hay
"anh" được đẩy lên thành một mẫu, một dáng, một nét,
một tính cách. "Em" là một cái khác của "ta", của "anh". Bắt
chước lối nói của Mai Thảo, ta có thể cho rằng "em" trong thơ
HL là một hoài hoài tìm kiếm, một hoài hoài đuổi bắt, một
hoài hoài lạc nhau và một hoài hoài tiếc nuối#.
Bởi thế mà tình của HL dường như lúc nào cũng là một thứ
tình lỡ, tình trễ, tình mất, tình phụ. Anh viết:

Muôn năm, anh là người đến trễ. Chỉ vì:

Ta kiếm quẩn quanh trời cố xứ
Hồng nhan, hồng nhan - ta chiêm bao
(28)

Tình anh, rốt cuộc, bao giờ cũng quạnh vắng, hiu hắt:

Em hãy đốt lên giùm anh ngọn lửa
Thử ngọn tình hiu hắt tới bao lâu
(108)

Cho nên, cuối cùng:
Yêu vô vàn cũng rớt giọt tình không
(19)

Tình yêu đó là "ngọn tình", "giọt tình". Ngọn hay giọt là một
cái gì mong manh, chập chờn, thoáng chốc. Tất cả chỉ vì
người tình của anh luôn luôn trốn chạy, luôn luôn có đó và
không đó, luôn luôn không bao giờ bắt được, luôn luôn thoát
khỏi anh:
Mưa ngày xưa bây giờ chưa biết
Buồn đời ta, không đời ai bằng
Ngày xưa, ôi cái ngày xa lắc
Mà em đi chẳng nói chẳng rằng
(54)

Ðã tới ngày em bỏ quên ta
Che tay kỷ niệm ngó mơ hồ
Nắng gió trong lòng em bất chợt
Em vừa giết một đứa làm thơ
(32)

Không những chỉ thế. Thử nghe HL tâm sự trong những giòng
khác:

Những sớm qua cầu, ta gọi bớt hơi sương
Những trưa khô che dùm tóc mỏi
Con đường quen bụi lầy cố xứ
Em về, ta lặng lẽ mưa bay
(145)

Áo trắng em qua trời phố nhỏ
Khi lòng ta còn muốn làm mây
Dẫu nhiều năm cùn mòn vó ngựa
Vẫn hí tương tư những tiếng đầy
(126)

Vậy thì đã rõ, đâu phải chỉ mình em trốn khỏi tôi, màta
cũng trốn khỏi em. Nói đúng hơn, anh và người tình của anh
luônluôn trốn khỏi nhau#. Trên sân khấu cuộc đời, hình như
họluônluôn đánh mất nhau#. Và có thể vì vậy mà họ yêu nhau,
cầnphải yêu nhau#. Hay nói một cách khác nữa, tình yêu vốn
ở chỗ hoài hoài thất bại:

Về, ta sững cuộc đổi đời
Ðổi đời ta nhỏ hơn đời đổi em
Còn nhau đâu mà trông tìm
Mất nhau từ thuở chưa chìm nổi kia
(50)

                                    ***

Tình của Hoàng Lộc còn dính dáng đến rượu#. Có lẽ ít
tậpthơ tình nào có nhiều rượu như tập thơ tình HL. Tôi
hơi tòmò: toàn tập thơ có 12 bài có tựa đề mang từ
"rượu":
Và ít nhất 12 bài khác có "hơi rượu". Tất nhiên, hầu hết
là "rượu tình"(haylà tình rượu#?). Theo tôi, nhưng bài thơ có
hơi rượu nằm trong sốnhững bài hay nhất trong tập thơ của
Hoàng Lộc. Tình nhiều#. Mà rượu cũng lắm!

Ðối với người đông phương, rượu mang nhiều ý nghĩa#.Và
do đó,nó đã đi vào văn chương từ ngàn xưa:
Bồ đào mỹ tửu dạ quang bôi
Dục ẩm Tỳ bà mã thượng thôi
Túy ngọa sa trường quân mạc tiếu
Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi#.

Và nay:
Chén tiễn chén đưa
Cho rã rời một đêm hẹn ước
Xếp áo tìm vui nơi chiến trường có bạn có thù
(TrầmTửThiêng)

Rượu, hay chén rượu đã thành tập tục, hơn thế nữa,một
nghi lễ, một sinh hoạt khá thiết thân: rượu khi vui, rượu
khi buồn, rượu dành lúc tiễn đưa, rượu mừng ngày hội
ngộ.  Nhiều khi chén rượu được rút gọn thành chén: chén quan hà,
chén ly bôi, chén hoàng hoa, chén tiễn chén đưa, đánh chén.
Rượu giúp con người hưng phấn, quên buồn và đa tình như
HL. Rượu của HLdính với tình, quanh quẩn với tình. Anh uống
khi chia xa, lúc gặpg ỡ, khi tiếc nuối, lúc buồn phiền, khi
thất chí. Anh uống một mình hoặc với bạn hoặc với người
yêu#. Nhiều lúc anh uống tưởng tượng và say tưởng tượng.
Ta chẳng biết anh uống rượu hay uống tình, anh say rượu hay
say tình. Tôi tò mò tìm xem cái loại rượu của anh!HL là loại
gì và cách anh uống như thế nào#. Này!nhé,trong HL, ta có:
rượu!hồng nhan, rượu hoàng hoa, rượu tàn đông,rượu tống
mùa thu, rượu buồn, rượu đắng, rượu nồng, rượu thất
tình, rượu chiều, rượu tàn niên, rượu khốn cùng,
rượu điêu tàn và có lẽ còn nữa, nhưng tôi tìm chưa hết.
Vài đoạn thơ có rượu:

Ðời nhỏ tưởng chừng dăm hớp rượu
Ai hay sầu chật một hồn đời
Ta kiếm quẩn quanh trời cố xứ
Hồng nhan, hồng nhan, ta chiêm bao
(28)

Mặc những lần xuân tuyệt mù trước ngõ
Mặc những loài chim không hề hót nữa
Rót rượu buồn đi - hồng nhan, hồng nhan
Anh uống giùm cô chỗ rượu điêu tàn
(100)

Bữa rượu chiều ta,em ở đâu#?
Mang mang lưng chén cái thương sầu
(130)

Giá có em cùng chia chút rượu
Dễ khi gió!đã lặng bên trời

(151)

                            ***

Hoàng Lộc yêu, Hoàng Lộc thất tình, Hoàng Lộc uống rượu#.
Yêu đủ cách!mà uống rượu cũng đủ cách. Ða đoan quá chăng?
Nát rượu quá chăng? Không ! Bên dưới những tình, những
rượu đó chứa đựng một cái gì khác. Những bài thơ của
Hoàng Lộc,rốt lại, y như một tiếng thở dài sâu lắng của
cuộc tồn sinh.Tình của anh, như anh có lần bảo, đâu chỉ là
tình, mà còn là một "nhịp thở trần ai": Chia cho nhau từng
nhịp thở trần ai#. Những cô em mười sáu tuổi hay những cô
em "đổi đời" không có tuổi, những mối tình thấp thoáng hay
mặn nồng, những gặp gỡ vàdang dở tình cờ hay những chén
rượu tình nồng chỉ là hình ảnh hiện thân cho nỗi bất an,
khắc khoải trước những đổi thay liên tục , trước định
mệnh, trước những phù phiếm, hư huyễn của thời gian, của cuộc
lữ.  Chả thế, mà nhiều lần Hoàng Lộc nhắc đến chữ "biển dâu"
trong thơ#. Ðời biển dâu mà tình cũng biển dâu:

Lúc anh về bé vừa lên mười sáu
Rất dịu dàng nhưng rất lạ đời anh
Khi đưa tay gõ vội trái tim mình
Nghe sai lỡ như một lần dâu bể

(19)

Gió bên đời bỏ mặc lá thu bay
Rồi nếu cần em sẽ biển dâu ngay

Tình và rượu chứa đựng cái mất, cái còn:

Dễ những nương dâu bảo dừng biển lại
Mà cái mất cứ xui lòng khổ mãi
(101)

Giá có em ngồi, ta kể lại
Mỗi biển xanh từng hóa ruộng dâu
(151)

Cũng là dâu biển, nhưng trong một bài thơ khác, anh nói
đến cuộc thăng trầm:

Rượu tàn niên chừ gió xa xăm
Gió chi thổi riết mấy mươi năm
Quán cô hồn một ta chớ mấy
Sợ - mà khinh - những cái thăng trầm
(150)

Thăng trầm, biển dâu, đó là ám ảnh không nguôi chuyên
chở trong những giòng thơ tình ngấm rượu của nhà thơ đất
Quảng Hoàng Lộc, một "hào sĩ" như anh tự nhận trong một
lần say khướt ở Hội An, quê anh:

Nhớ em, nhớ buổi trăng tàn khuyết
Quán cuồng, hào sĩ cũng rưng rưng
Như ta, dễ một lần ta khóc
Em hát liêu trai khúc nguyệt cầm
(29)

Trần Doãn Nho
9/1999


VNNP 15


                              Truyện Ngắn
                              ---------------
                             Tâm Sự Con Vàng
                                Lê Thị Nhị

Cô tôi và tôi sống trong một căn nhà nhỏ nhưng trang trí
rất là mỹ thuật. Ðiều đó cũng dễ hiểu vì cô tôi rất
yêu hội họa và âm nhạc, nên âm thanh và màu sắc đã quyện
lấy nhau, tạo cho ngôi nhà của chúg tôi một không khí ấm
áp và một dáng vẻ thơ mộng tuyệt vờị Cũng có nhiều
người cho rằng đời sống của chúng tôi buồn tẻ. Nhưng
điều đó, tôi cho là không đúng lắm. Làm sao họ có thể
hiểu chúng tôi bằng chính chúng tôi được ? Nhưng tôi
cũng chẳng cãi lại họ bao giờ. Tính tôi vốn dĩ hoà vi quí,,
một sự nhịn, chín sự lành.

Khi cô tôi bồng tôi về căn nhà này, tôi chưa đầy một
tuổị Cái tuổi vô lo vô nghĩ, chỉ suốt ngày đuà rỡn với
mấy anh chị em bên cạn một bà mẹ hiền hậụ Bố tôi là ai,
tôi cũng không đượ biết. Những con chó như tôi, thật
hiếm khi mà có được người bố theo đúng nghĩạ Tôi chỉ
biết, có một lần, trái tim của mẹ tôi rung động trước
một chàng đực nào đó, nên hôm nay mới có sự hiện diện
của tôi ở đời sống nàỵ

Từ giã mẹ và các anh chị em, tôi cũng buồn lắm. Tuy nhiên,
nỗi buồn nào dù to lớn đến đâu rồi cũng qua đị Huống
chi, tôi lại được cô tôi hết mực yêu thương. Ngày đầu
tiên đặt chân vào căn nhà này, tôi đã thấy được địa
vị quan trọng của mình. Thì ra cô tôi sống độc thân và
muốn có tôi bầu bạn sớm hôm. Kể cũng lạ, cô tôi đẹp
lại tài hoạ Vậy mà chẳng có anh chàng nào nâng khăn sửa
túi cho cô tôị Có lẽ cô tôi không gặp được người lý
tưởng. Cô tôi cũng không khó tính như những người lớn
tuổi khác. Bằng chứng là khi cô tôi bồng tôi về đây,
tôi đã nhảy khỏi vòng tay của cô, chạy lăng quăng, làm đổ
cái lọ cổ, vỡ tan tành mà cô tôi chẳng la mắng gì, cô
chỉ dịu dàng bảo:
- Con ngồi yên trên ghế, để cô dọn rồi hãy xuống chạy
chơi, kẻo dẫm vào miểng sành lại chảy máu ra đấy !

Ôi, giọng nói cô mới ngọt ngào làm sa! Tôi cảm động, nhìn
cô với đôi mắt biết ơn. Cô cũng nhình tôi trìu mến. Cô
có vẻ hài lòng về bộ lông rậm rạp,, dài lượt thượt
màu vàng nâu óng mượt của tôi lắm. Bàn tay mềm mại của
cô vuốt ve lên khắp thân thể tôị Hơi ấm từ người cô
truyền sang tôị Tôi nằm im, thở nhè nhẹ, tận hưởng cái
giây phút êm đềm ấỵ Trước đây, tôi cũng được ông bà
chủ thương yêị Nhưng họ có nhau, lại phải chia xẻ tình
thương cho mẹ và các anh chị em tôi, nên những vuốt ve, trìu
mến trở nên máy móc và ít ỏi quá. Cô tôi là người đã
cho tôi biết thế nào là nỗi sung sướng của một kẻ được
quyền yêụ Có lẽ chính vì thế mà sau này, hồi tôi bảy tuổi,
cô tôi cưới vợ cho tôi mà tôi nhât' định không chịụ Tôi
không muốn cô yêu thương một ai nào khác, dù người đó
là vợ tôị Cô tôi rất bận rộn, nên cô chỉ dành cho tôi
một số thời gian nhỏ nhoi, làm sao mà tôi có thể chia sẻ
cho một ai nào khác được ? Tôi cũng không muốn mải vui
với vợ mà quên săn sóc cô tôị Vì tôi biết, bề ngoài thì
cô tôi làm bộ cứng cỏi, nhưng thực ra cô yếu đuối
lắm, nhiều đêm, tôi đã bắt gặp cô tôi nằm ôm gối
khóc một mình. Cô tôi có nhiều người quen nhưng có ít
bạn thân. Khi gặp những điều không như ý trong cuộc sống,
cô tôi chỉ biết ôm tôi mà thủ thỉ tâm sự. Nếu bây giờ
tôi lấy vợ, cô tôi sẽ cô đơn lắm. Kể ra cũng tội nghiệp
vợ tôi, cô ta trẻ đẹp mà vẫn bị tôi chê ỏng chê eọ Phải
nói là chúng tôi không có duyên phận với nhau mới đúng
chứ làm sao tôi dám chê một nàng chó tuyệnt vời như vậy ?
Nàng có bộ lông dày, dài và óng mượt phủ kín bốn chân
ngăn ngắn rất xinh.

Mỗi khi nàng đi, cái thân hình mũm mĩm của nàng ẹo qua ẹo
lại, trông thât. hấp dẫn. Ðôi mắt của nàng như hai hột
nhãn, to tròn, ươn ướt và sáng long lanh. Nàng thường chạy
lăng xăng khắp nhà, sủa gâu gâu ra vẻ đảm đang lắm. Ðôi
khi, nàng bạo dạn, chạy đến bên tôi, in in cái mũi tẹt dí vào
mình tôi như thể tôi và nàng đã quen nhau từ muôn kiếp
trước.

Những lúc đó, tôi cũng thấy lòng rung động và chợt nhớ
tới cái bổn phận lưu truyền nòi giống của mình. Tôi
biết, giống chó như tôi, hiện nay rất hiếm hoi, nếu không
cẩn thận, có thể bị tuyệt chủng như chơị Nhưng rồi lần
nào cũng vây, tôi lảng ra chỗ khác, đùa rỡn với miếng
xương bằng nhựa hay con gấu nhồi bông, sau khi tặc lưỡi,
nói thầm: "Ôi, một mình ta có thay đổi đươc. thế giới
này đâụ" Cô tôi thường nhìn tôi, than thở với bạn bè:
- Thấy nó cu ky tội nghiệp, cưới vợ cho nó mà nó chệ
Có người cười khúc khích nói:
- Chắc là nó bị bệnh đồng tình luyến áị

Tôi ức quá, nếu không nể mặt cô tôi, tôi đã cắn cho
người đó một trận cho hả dạ. Nhưng nghĩ lại, tôi chỉ thấy
thương hại họ. Bởi vìcó lẽ, trong cuộc sống, họ chỉ gặp
toàn những hạng đàn ông không ra gì, cứ hễ thấy gái là
sáng mắt ra hoặc tối sầm mắt lại và làm những điều
xằng bậy nên họ không nghĩ rằng tôi là một thằng đực
đứng đắn. Mà nếu tôi có bị bệnh đồng tình luyến ái
đi chăng nữa, tôi cũng không muốn thấy nụ cười vô duyên
đdó. Tôi muốn họ có một tâm hồn biết thông cảm.

Sau mấy tháng, cô tôi biết cô đã thất bại trong việc se
duyên
cho tôi nên cô tặng vợ tôi cho một người bạn.

Thế là cô tôi và tôi lại trở vềvới nếp sống cũ, nếp
sống êm đềm trong căn nhà nhỏ với đầy tình thương, âm
thanh và màu sắc.

Thời gian lặng lẽ trôị Thảm cỏ trước nhà, cây cảnh trong
khu vườn sau, vẫn từng mùa thay đổị Sự thay đổi trong tôi,
tuy không rõ rệt, nhưng tôi bắt đầu cảm thấy mệt mỏi,
biếng ăn và không còn năng động như xưạ Tôi thường nằm
ì suốt ngày trong cái giỏ mây có tấm nệm màu xanh lá cây
đậm, mơ màng nhớ lại những kỷ niệm của thời niên thiếụ
Tôi biết là tôi đã già. Vì chỉ những người già mới thích
sống với quá khứ.

Một ngày, tôi bấm ngón tay tính tuổi của mình. Thì ra, tôi
đã mười bạ Tuổi mười ba ở một con chó như tôi, là cái
tuổi gần đất xa trời, không phải là cái tuổi mộng mơ của
những cô bé trong bài hát "Tuổi mười ba" của Phạm Duỵ Lục
phủ, ngũ tạng của tôi đã yếu lắm rồị Bộ lông dày, dài
và mượt mà của tôi không còn nữạ Chỉ còn rất ít lông
phủ trên người tôi vậy mà mỗi lúc di chuyển, dù thật nhẹ
nhàng, những đám lông quí của tôi vẫn rụng lả tả xuống
sàn nhà. Trên lưng tôi, những mảng da lộ ra, trông thật
thảm hạị

Mỗi khi cô tôi đi đâu về, tôi chỉ chậm chạp chạy đến
bên cô, hít hà vài cái mà không thể nhảy cỡn lên như
hồi còn trẻ được. Miếng xương bằng nhựa, con gấu nhồi
bông, hai vật mà tôi yêu mế, nằm lăn loc' nơi gầm ghế,
tôi cũng chẳng thèm để ý đến.

Hai ngày hôm nay, tôi lên cơn sốt li bì. Toàn thân tôi nóng
hừng hực như bị lửa đốt. Tôi không thể ăn uống gì
được. Người tôi mềm nhũn ra như một sợi bún. Tôi
biết cái ngày tôi không mong đợi đã đến. Cái ngày mà
tôi phải từ giã cô tôi để đi đến một thế giới
khác. Một thế giới mà tôi chưa thể hình dung ra được
nó sẽ như thế nàọ

Chiều nay, truớc khi cô tôi đi công việc, cô cho tôi
uống thuốc, vuốt ve tôi và nói:
- Tội nghiệp, con tôi nóng quá. Ngày mai cô đưa con đi bác
sĩ nhé.

Tôi ngước đôi mắt lờ đờ nhìn cô: "cô ơi, con không cần
đi bác sĩ, vì bác sĩ chữa được bệnh nhưng không chữa
được mệnh. Con sẽ ra đi đêm naỵ Con sẽ mang theo hình ảnh
cô, căn nhà đầy âm thanh và màu sắc với thảm cỏ trước
nhà, khu vườn sau thơ mộng."

Lê Thị Nhị
(Mùa Ðông Hò Hẹn)
lethinhi@juno.com


VNNP 16



VĂN NGHỆ NGÀN PHƯƠNG
Internet Address: vnnp@tntt.org
Phát hành định kỳ vào thứ tư hàng tuần

Chủ Nhiệm:  Tường Vi - tuongvi@poetic.com
Biên Tập: Quan Dương
Phạm Ngọc
Song Vinh
Lưu Trần Nguyễn
- qduongc@juno.com
- phamngoc@prontomail.com
- song_vinh@hotmail.com
- khanhgia@hotmail.com

NHẬN BÁO:  Muốn nhận được báo, bạn hãy gửi một email về địa chỉ tntt-master@tntt.org.  Trong message body, bạn chỉ cần viết: "subscribe vnnp" để nhận báo, hoặc "unsubscribe vnnp" để lấy tên ra khỏi danh sách.

GỬI BÀI DỰ ÐĂNG:  Xin gửi vềvnnp@tntt.org.  Nếu các bạn không muốn đăng điạ chỉ e-mail, hoặc danh tánh, xin nói rõ trong thư.

Văn Nghệ Ngàn Phương luôn luôn mong mỏi nhận được các sáng tác văn, thơ, biên khảo của các bạn.  Bài đã đăng ở nơi khác xin ghi rõ để BBT tùy nghi xử dụng.  Bài của các tác giả khác nếu gửi về VNNP xin kèm theo thư ưng thuận của tác giả để tránh những ngộ nhận đáng tiếc. Nếu các bạn có ý kiến đóng góp hoặc thắc mắc cũng xin liên lạc về địa chỉ trên.

TRÍCH ÐĂNG TỪ VĂN NGHỆ NGÀN PHƯƠNG:  Mọi trích đăng thơ văn từ VNNP, xin liên lạc trực tiếp với tác giả hay BBT VNNP trước khi trích đăng.  Xin hãy tôn trọng bản quyền của tác giả.

CẢM TẠ:  Nhóm chủ trương Văn Nghệ Ngàn Phương, xin chân thành cảm tạ các bạn trong Liên Ðoàn Thiếu Nhi Thánh Thể đã có nhã ý cho Văn Nghệ Ngàn Phương mailing list xử dụng server miễn phí và không điều kiện.  Cũng xin cảm ơn Saigonline.com, một phục vụ bất vụ lợi cho cộng đồng Vietnam, dưới sự bảo trợ của ViNet Communications, Inc., là nơi lưu trữ archive của VNNP.. Không có các bạn,VNNP đã không thể hoạt động như ngày hôm nay.