HÒ TrÜ©ng An Öi HÒ TrÜ©ng An, xin anh cäm phiŠn cho tôi lÃn anh m¶t cái Ç‹ xen vô lãnh v¿c "giao lÜu væn hóa" m¶t chút coi! Anh phäi bi‰t tôi ÇÎnh vi‰t bài này Ç‹ anh b§t "Çía" vŠ viŒc làm nhÜ... chÌ có m‡i mình anh là quen h‰t væn nghŒ sï ViŒt Nam. ñû m†i th©i kÿ tØ tiŠn chi‰n, cÆn Çåi, hiŒn Çåi, và luôn cä ljn häi ngoåi. TÓi ngày anh h‰t giai thoåi hÒng thì låi giai thoåi xanh, h‰t tâm trång vàng thì låi tâm trång tím. Tôi chÌ muÓn làm "ngÜ©i vi‰t m§i tháng này" trong b¶ môn hÒng xanh vàng tím cûa anh thôi.

     Câu chuyŒn phäi nói là b¡t ÇÀu tØ thÀy TØ MÅn. SÓ là trong lúc nói chuyŒn vŠ m¶t cuÓn sách tôi ÇÎnh nh© thÀy xuÃt bän giùm, thÀy Çã khuyên tôi nhiŠu ÇiŠu rÃt quš giá. ñåi Ç‹ là trong khi vi‰t væn phäi chú š, ÇØng Ç‹ cho s¿ änh hܪng cûa cá nhân mình ho¥c miŠn cûa mình sinh trܪng hay Çang sÓng lÃn át cái cæn bän cûa væn chÜÖng ch» nghïa. ñØng Ç‹ câu ÇÓi thoåi lÃn át dòng væn. Ch£ng hån nhÜ trong ÇÓi thoåi có th‹ dùng ch» "bi‹u," "... Çã bi‹u anh làm giúp em cái này tåi sao anh không làm?," thí dø nhÜ vÆy. NhÜng, ch» "bi‹u" không th‹ sº døng trong dòng væn, vì nó Çøng chåm v§i ch» "bäo" cæn bän cûa ngôn ng» ViŒt, ti‰ng nói chung cho cä ba MiŠn, cho toàn quân toàn dân, cho quÓc gia lÅn c¶ng sän. RÒi cø th‹ hÖn thÀy nói r¢ng cuÓn sách cûa HÒ ñình Nghiêm Çã bÎ nh»ng "th® džc" cûa nhà Væn NghŒ sºa ch»a rÃt nhiŠu vŠ l‡i ÇÎa phÜÖng trܧc khi in. ThÀy cÛng cho bi‰t chính KiŒt TÃn cÛng m¡c phäi l‡i này (nhÜng ch£ng bi‰t có "bÎ" sºa hay không?). Tôi gi¿t mình, bèn hÕi thæm sÓ phÀn cûa tôi, sÓ phÀn cûa M¶t ñ©i ñ‹ H†c . Không bi‰t thÀy "nÎnh" tôi ª Çi‹m nào, ch£ng lë tôi s¡p Vào ThiŠn chæng, mà thÀy nói ngay r¢ng "chÜa thÃy." Tôi mØng thÀm vÆy thôi ch§ tôi không tin l©i thÀy Çâu, làm gì m¶t cây bút miŠn Nam trÆt tr© nhÜ tôi låi không phåm l‡i này!

     NhÜng cái "kh° nån" cûa tôi không n¢m tåi Çó, mà ª ch‡ thÀy TØ MÅn có lòng thæm hÕi vŠ viŒc phát hành cuÓn sách cûa tôi. Tình thiŒt, tôi khoe "hình nhÜ khä quan l¡m, NguyÍn H»u Nghïa cho bi‰t nhÜ vÆy." NhÜng thÀy Çã làm tôi buÒn hiu ngay sau Çó. ThÀy bäo "vÆy à, ª bên này sách cûa anh phát hành chÆm l¡m." Thôi ch‰t rÒi, không buÒn hiu sao ÇÜ®c khi mà sách bán không chåy ª Cali, m¶t trung tâm væn hóa væn h†c l§n nhÃt ª häi ngoåi!

     RÒi có lë ki‰p trܧc tôi khéo tu, cæn duyên nhân quä cûa tôi ch¡c cÛng ÇÜ®c vuông tròn, cho nên tôi không thèm than tr©i trách ÇÃt chi h‰t, mà tôi than thª v§i anh bån Çàn anh, r¢ng "sách cûa th¢ng em bán ‰ qua anh Öi, ÇiŒu này ch¡c phäi dËp nghŠ..." Ch£ng bi‰t anh có s® tôi dËp nghŠ ho¥c Ç°i nghŠ nhäy ra lo làm giàu thiŒt nhÜ tôi nói hay không, anh bèn khuyên tôi vài câu và tÓng cho tôi m¶t Çåo bùa h¶ mång: HÜng... ñåo VÜÖng phäi làm nhÜ vÀy nhÜ vÀy. Tôi liŠn làm theo, Çúng nhÜ l©i cæn d¥n: gºi mây cho gió.

     Ngày anh Bùi Bäo Trúc g†i ÇiŒn thoåi cho tôi trong sª tôi rÃt ngåc nhiên và hÒi h¶p. Ngåc nhiên và hÒi h¶p Çây không phäi chÌ vì nghe tä cänh làm viŒc ª Çài VOA. Ho¥c là quan Çi‹m làm viŒc khách quan cûa anh ÇÓi v§i các tác giä, ngÜ©i m§i n°i hay kÈ Çang chìm. CÛng nhÜ quan Çi‹m làm viŒc Ƕc lÆp cûa anh ít ra trên bình diŒn nhà xuÃt bän, cái Çang hÜng thÎnh và cái s¡p sÆp tiŒm. Và kinh nghiŒm džc næm ba quy‹n sách m§i tìm ÇÜ®c m¶t cuÓn cÀn phäi Çi‹m..., (cÛng nên bi‰t tánh anh Trúc änh nói chuyŒn ÇiŒn thoåi theo ki‹u mŒt không chÎu nghÌ). Mà là s¿ ngåc nhiên và hÒi h¶p vŠ thân phÆn cûa tôi, cûa ÇÙa con tinh thÀn cûa tôi. Anh cho bi‰t anh Çã mua và džc sách cûa tôi rÒi và có chÜÖng trình nói vŠ nó vào trung tuÀn tháng tÜ t§i. Tôi t¿ k‰t luÆn suông, nhÜ vÆy mình vi‰t cÛng Çâu ljn n‡i tŒ, chÌ tåi mình không bi‰t cách bán sách cûa mình thôi. Hóa ra câu châm ngôn này cûa MÏ cÛng chí lš l¡m: It takes a foul to paint a picture, but it takes a wiser man to sell it . Có lë s¿ phát hành không thành công vì s¿ quäng cáo không Çúng ch‡ Çúng mÙc? Ôi, ch» nghïa væn chÜÖng mà Çem Ç¥t k‰ bên vÃn ÇŠ thÜÖng måi nghe ra nó rÈ tiŠn làm sao, rÈ nhÜ bèo vÆy.

     CuÓi tuÀn Çó giáo sÜ NguyÍn Ng†c Bích, m§i bay vŠ tØ Chicago, låi g†i ÇiŒn thoåi cho tôi cho bi‰t anh Çã nhÆn ÇÜ®c sách t¥ng và có nhã š m©i tôi vŠ thû Çô Hoa ThÎnh ñÓn chÖi. ñ‹ luôn th‹ g¥p bån bè væn nghŒ sï trong vùng nhân dÎp anh t° chÙc bu°i thuy‰t trình vŠ væn h†c, v§i thuy‰t trình viên là anh NguyÍn HÜng QuÓc tØ bên Pháp sang. ñŠ tài và cÛng là t¿a sách cûa anh QuÓc: Tìm Hi‹u NghŒ ThuÆt ThÖ ViŒt Nam . Tôi trä l©i anh r¢ng Ç‹ tôi s¡p x‰p, rÒi n‰u lên ÇÜ®c tôi së cho anh hay. ThÆt ra tôi không muÓn mình làm cái bóng m© trܧc m¶t ngÜ©i dù trong tÜÖng lai së là m¶t nhân tài l§n cho væn h†c ViŒt Nam. NhÜng, cuÓi cùng hai v® chÒng tôi quy‰t ÇÎnh cùng Çi vì tôi bi‰t Çây là dÎp tÓt nhÃt Ç‹ tôi có th‹ g¥p h‰t m¶t lÀn các anh chÎ em trong Væn Bút MiŠn ñông Hoa Kÿ. Tôi không th‹ bÕ l« cÖ h¶i b¢ng vàng này ÇÜ®c.

     Sau khoäng 6 gi© lái xe và 15 phút låc ÇÜ©ng (quËo vŠ phía Tây theo exit chÌ qua vùng Springfield tØ xa l¶ I-95 theo mån Nam Çi lên), tôi tìm ÇÜ®c nhà anh chÎ Bích. NgÜ©i ra cºa Çón tøi tôi không phäi là ông bà chû nhà m§i là lå. Qua vài câu chào hÕi tôi bi‰t ngay ngÜ©i mình Çang tay b¡t m¥t mØng là ngÜ©i hiŠn (hiŠn nhân) tØ Paris, vì anh QuÓc Çã ljn ÇÃy tØ ngày hôm trܧc. Tøi tôi kéo nhau vào phòng khách nói chuyŒn. M¶t lúc sau chÎ Bích m§i ra hÕi thæm và låi mÃt hút trª vào trong Ç‹... makeup. NhÜ vÆy k‹ ra ngÜ©i bån væn nghŒ ÇÀu tiên tôi g¥p trong Ç©i là anh chàng trÈ tu°i tài hoa này. Vì hÒi xÜa khi còn ª quê nhà, m¥c dù tôi có vài lÀn ghé báo quán Væn ª sÓ 38 Phåm NgÛ Lão (trong Çó có m¶t lÀn tôi m¥c quân phøc t§i Çòi tiŠn nhuÆn bút), tôi có giáp m¥t v§i m¶t sÓ anh em tåi Çó nhÜng tôi không rõ ai là ai, k‹ cä TrÀn Phong Giao Çang làm t°ng thÜ kš tòa soån. Không bi‰t sao mÃy ông nhà væn hÒi Çó ít nói và h© h»ng v§i tôi quá xá!

     Tôi thÃy NguyÍn HÜng QuÓc là ngÜ©i dÍ làm quen, dÍ k‰t bån, dÍ làm thân qua cách thÙc nói chuyŒn h‰t sÙc là bình dân và cªi mª cûa anh. Tôi không bi‰t anh có m¶t cái nhìn tÜÖng t¿ ngÜ®c låi cho tøi tôi hay không. N‰u không ÇÜ®c nhÜ vÆy thì t¶i cho tøi tôi quá! Anh cho bi‰t qua tên thÆt, tu°i tác và hoàn cänh gia Çình hiŒn th©i. CÛng nhÜ m¶t vài chi ti‰t vŠ nÖi sinh trܪng, nÖi vÆt l¶n v§i Ç©i lúc trܪng thành và s¿ h†c hành LJ Çåt, v.v.. Nh»ng chi ti‰t cá nhân này dï nhiên tôi không ÇÜ®c phép ti‰t l¶ ra Çây. PhÀn tôi thì dÍ quá, tôi t¥ng anh cuÓn sách cûa tôi và Çåi khái nói nhÜ ngø š: džc Çi, væn là ngÜ©i mà lÎ, cä cu¶c Ç©i tôi n¢m h‰t trong Çó Çó.

     Ngay lúc Ãy có thân nhân cûa anh QuÓc t§i thæm. Nh»ng ngÜ©i này Çang sÓng tåi Hoa Kÿ, trong sÓ có anh TuÃn, em bà con chú bác v§i anh QuÓc ljn tØ New York. Anh TuÃn có mang theo m¶t cái máy quay phim cÀm tay Ç‹ quay phim video tape cho anh QuÓc làm k› niŒm chuy‰n vi‰ng thæm nܧc MÏ cûa anh. Ch¡c ch¡n m¶t trong nh»ng minh tinh thÜ®ng hång trong cuÓn bæng Çó là tôi.

     Anh Bích bÆn công chuyŒn ch¡c còn lâu m§i vŠ. ChÎ Bích ÇÜa tøi tôi Çi vòng vòng xem nhà. M¶t cái thÜ viŒn thì Çúng hÖn vì Çâu Çâu cÛng có kŒ sách và sách, tÀng chính cÛng nhÜ basement. Nói không ngoa, hai ba chøc ngàn cuÓn thì có. Xong, chÎ xuÓng b‰p làm cÖm cho tøi tôi æn. Món thÎt ram m¥n, món thÎt xào v§i ÇÆu dËp (snow peas) và cû cäi tr¡ng, và món canh chua tép l¶t vÕ nÃu v§i ÇÆu b¡p, khóm và cà chua. Khác v§i món canh chua miŠn Nam, món canh chua này có mùi sä, có nh»ng tép sä ch¥t khúc dài Ƕ ba lóng tay bÕ vô làm gia vÎ. Anh QuÓc và v® chÒng tôi æn ngon miŒng l¡m, nói xin l‡i, không bi‰t vì chÎ Bích làm món æn ngon hay là vì tøi tôi Çói bøng.

     Khoäng ba gi© chiŠu thì có anh Giang H»u Tuyên, chû báo Hoa ThÎnh ñÓn ViŒt Báo , và anh Ngô VÜÖng Toåi, chû báo DiÍn ñàn T¿ Do ljn chÖi. Ban ÇÀu tôi tܪng hai anh này t§i chÖi không thôi ai dè h† t§i chÖi có møc Çích. Lúc h† bày ra máy thâu bæng cassette loåi bÕ túi tôi m§i chÜng h»ng. Làm cái gì Çây? PhÕng vÃn, h† ÇÎnh phÕng vÃn anh QuÓc! Tôi xin rút lui có trÆt t¿ vì thÃy mình không h®p v§i cái ng» này. NhÜng hai anh Toåi và Tuyên không cho, bäo là: t§i Çây thì phäi ª låi Çây ... Anh QuÓc yêu cÀu chÌ xem Çây là bu°i h¶i thäo vŠ thÖ, tay tÜ khÖi khÖi vÆy thôi, ch§ ÇØng cho là m¶t cu¶c phÕng vÃn chính thÙc. Nh© vÆy lâu lâu tôi m§i xía vô m¶t vài ÇiŠu cho ra vÈ tay tÜ. Bây gi© Çøng vô thÖ, tôi m§i thÃy mình thÆt s¿ là m¶t cái bóng h‰t sÙc m© trܧc m¶t túi thÖ có quá nhiŠu ngæn nhÜ anh QuÓc. Trong bu°i nói chuyŒn khÖi khÖi này coi vÆy mà có nhiŠu cái hay, nh»ng cái hay mà ngay cä nh»ng ngÜ©i Çi d¿ bu°i thuy‰t trình chính thÙc cûa anh ngày hôm sau cÛng không ÇÜ®c thܪng lãm. NhÜ bÓn s¿ thay Ç°i chính cûa c¶ng sän ÇÓi v§i nŠn væn h†c hiŒn nay trong nܧc ch£ng hån.!

     Cu¶c h¶i thäo Çang Çi ljn phÀn k‰t thúc thì cÛng vØa lúc anh Bích vŠ. Anh là m¶t tâm hÒn trÈ, hæng say hoåt Ƕng v§i ti‰ng nói ÇiŠm Çåm và mái tóc Çã hoa râm. Tôi xi‰t ch¥t tay anh thân mÆt chào hÕi. NhÜng, công tác chính bây gi© là gÃp rút chuÄn bÎ m†i thÙ cho bu°i Çåi h¶i quÀn hùng, væn hào thi bá ngay tÓi hôm Çó. Món æn chính së không là bê thui mà là thÎt bò (tender loin?) ܧp ngÛ vÎ hÜÖng (cûa ñåi Hàn pha ch‰?) nܧng than (charcoal) ngoài tr©i. Có lë bi‰t có anh QuÓc và v® chÒng tôi ljn nên sau nhiŠu ngày liên ti‰p mÜa dÀm gió bÃc, ông tr©i thÜÖng tình thܪng cho Hoa ThÎnh ñÓn hai ngày n¡ng Ãm cuÓi tuÀn rÃt thích h®p cho viŒc nܧng barbecue. Món phø thì có bánh cuÓn B¡c nhÜn thÎt, v§i cû hành thái mÕng chiên vàng nhÜ tôm chÃy räi lên m¥t. Thêm món chä løa và rau cäi tÜÖi æn sÓng nhÜ cÀn tây, carrot, cà chua, olive. ñ¥c biŒt có nÒi canh chua æn v§i bún rau sÓng, lúc nào nhÜ cÛng s¤n sàng trên lo than, æn dài hån nhÜ æn bún riêu...

     Trong gi§i cÀm bút tåi ÇÎa phÜÖng, ngÜ©i tôi g¥p trܧc tiên là chÎ TrÜÖng Anh Thøy, Çi cùng v§i phu quân là anh Long. ChÎ Bích vÒn vã gi§i thiŒu "Çây chÎ Thøy Çây, Ói gi©i Öi, ngÜ©i ta còn là m¶t nhà thÖ ÇÃy, thi sï ÇÃy."

     Tôi chào chÎ
     Tôi thÃy chÎ ÇËp và hiŠn
     ñã vÆy còn có nÓt ruÒi duyên dܧi c¢m

     RÒi tÃt cä chúng tôi cùng Çi xuÓng basement là ch‡ së nhÆp tiŒc, vì s¡p ljn gi© thiên hå rû nhau kéo ljn. D¥n kÏ là sáu gi©, nhÜng bây gi© Çã bäy gi© hÖn, gi© ViŒt Nam vÅn là gi© dây thung. NgÜ©i ljn k‰ chÎ Thøy cÛng là m¶t nhà thÖ, ÇÒng th©i là m¶t nhà væn: Phan TÃn Häi. Låi hiŠn, nói næng chÆm rãi hòa nhã. RÒi t§i giáo sÜ dåy võ HÒ Bºu, to con Çåo måo, nhÜng trên gÜÖng m¥t tôi nào thÃy Çao ki‰m, roi quyŠn gì cûa Tây SÖn Çâu.

     T§i phiên anh chÎ Quÿnh Giao và DÜÖng Ng†c Hoán. Qua vài câu xã giao tôi thÃy chÎ Quÿnh Giao có cách nói cûa m¶t ngÜ©i quš phái, khác h£n v§i anh Hoán. Hình nhÜ tôi thÃy có ÇiŠu gì không °n, mà thôi chÜa ti‰t l¶ bây gi© ÇÜ®c, Ç‹ dành Çó, së trª låi vÃn ÇŠ này. Tܪng là g¥p bÒ nhà trong Çoàn ngÜ©i áo tr¡ng, vì tôi có džc bài cûa Quÿnh Giao trong m¶t sÓ Lܧt Sóng . Ai dè chÎ cho bi‰t chÎ chÜa hŠ vi‰t cho báo Häi Quân bao gi© làm tôi... xøi lÖ. Thì ra có nhiŠu ngÜ©i lÃy trùng bút hiŒu Quÿnh Giao cûa chÎ. NhÜng n‰u n¶i dung bài vi‰t có liên quan ljn nhåc thì m§i có th‹ là bài cûa chÎ thôi, chÎ phø ÇŠ thêm cho tôi rõ. Anh Bích (tܪng tôi không bi‰t) nói Quÿnh Giao là ca sï n°i ti‰ng ª Sài Gòn trܧc Çây. Không nh§ n°i là Çã có lÀn nào tôi làm khán thính giä nhìn chÎ Çang hát ª trên sân khÃu hay không, nhÜng bây gi© thì tôi cäm thÃy rÃt hân hånh ÇÜ®c dÎp làm quen và thÃy tÆn m¡t ngÜ©i ca sï duyên dáng này. VÅn trÈ ÇËp nhÜ thuª nào phäi không anh chÎ em? Tôi quš chÎ!

     "ThÃy m¥t là tôi bi‰t ngay, giÓng cái hình," m¶t câu nói vui nhÜ ti‰ng chim sâu væng v£ng bên tai tôi, trong lúc tôi, anh Long, và anh Bºu Çang phø æn (ch§ không phäi nܧng) mÃy mi‰ng thÎt chín t§i ngoài patio. NgÜ©i phø trách nܧng thÎt là Giang H»u Tuyên. Tôi nhû thÀm giÓng cái hình trên sách cûa mình thì Ç« ch§ giÓng cái hình "the most wanted" thì... "bÕ mË" (nháy theo gi†ng Çãi bôi cûa ai Çây?). "NhÜ vÆy tôi Çoán chÎ là...," "NguyÍn thÎ Hoàng B¡c," anh Bích nói thay tôi. "VÆy à, rÃt hân hånh ÇÜ®c bi‰t chÎ." Tôi ngåc nhiên cÛng phäi vì chÎ Hoàng B¡c có nét m¥t dÍ thÜÖng trong vóc dáng nhÕ con mänh khänh. Tôi trau Ç°i v§i chÎ vài câu xã giao.

     CÀm dïa thÎt trª vào trong tôi Çi tìm bà xã tôi, may quá, nàng Çang nói chuyŒn v§i chÎ Thøy. Anh Bích chuÄn bÎ màn gi§i thiŒu anh QuÓc và hai ÇÙa tôi v§i m†i ngÜ©i. Khách khÙa lúc này coi nhÜ Çã t§i Çông Çû, ÇÙng chÆt cä cæn phòng r¶ng. Tøi tôi bi‰t qua anh ñ¥ng ñình Khi‰t, chû nhà sách Th‰ HŒ kiêm phó nhòm Çêm nay. Anh Khi‰t xông xáo, b¥t thiŒp ra ph‰t, vÆy mà hÕi ra cÛng còn Ƕc thân. Ngô VÜÖng Toåi sau màn h¶i thäo tay tÜ xin phép v†t Çi có công chuyŒn riêng, ch¡c vŠ n¿ng bà xã, cÛng Çã trª låi. Anh Bùi Bäo Trúc thì dÍ nhÆn ra l¡m vì anh cao hÖn ai h‰t. NhÜng cây trúc này hÖi mÆp và nh»ng lá trúc ÇÀu cành låi quæn và dài t¿ nhiên nhÜ TrÀn væn Tråch vÆy. RÒi Hoàng Xuân SÖn, hiŠn lành và bình dân hÖn cái hình trong tÆp ViÍn PhÓ nhiŠu (cái hình này trông vØa già vØa mean ). RÒi ljn Ng†c DÛng v§i mái tóc tr¡ng nhiŠu hÖn Çen. Lë ra tôi phäi g†i Ng†c DÛng b¢ng bác vì anh cùng th©i v§i Mai Thäo (tôi vÅn g†i ông Võ Phi‰n, ông Mai Thäo b¢ng bác), nhÜng thÃy l§n nhÕ ai cÛng g†i Ng†c DÛng b¢ng anh nên tôi cÛng g†i anh b¢ng anh luôn. Ng†c DÛng ít nói. ChÌ có NguyÍn Månh Hùng là không có m¶t Çi‹m gì Ç¥c s¡c ngoài cái dáng dÃp nhÕ con, tép riu, vÆy mà là công thÀn rÃt l§n trong vùng. Vì không có anh thì không có trÜ©ng Çåi h†c George Mason. Mà không có trÜ©ng Çåi h†c George Mason thì không có cái trung tâm ra m¡t sách khang trang, sang tr†ng Çó cho dân cÀm bút. Dân cÀm bút không nh»ng ª miŠn ñông, ª Canada mà luôn cä miŠn Tây Hoa Kÿ n»a.

     RÒi thêm m¶t nhóm vØa t§i mu¶n: v® chÒng anh TrÜÖng HÒng SÖn, v® chÒng chuyên viên tin tÙc Çài VOA NguyÍn Thiên Ân (em cûa Çåi tá NguyÍn væn Ánh, tham mÜu trܪng dài hån cûa Häi Quân), và nhåc sï ÇËp trai, trÈ tu°i TrÀn Lãng Minh...

     L®i døng lúc anh chÎ em Çông Çû, tôi làm m¶t phát ra m¡t sách không kèn không trÓng. Tôi mang cä thùng sách ra kš t¥ng tØng ngÜ©i, t¥ng luôn mÃy ÇÙa cháu con anh TrÜÖng HÒng SÖn m¥c dù tøi nó Çòi trä tiŠn. ñã mang ti‰ng HÜng... ñåo VÜÖng thì lâu lâu cÛng phäi bi‰t xài giÃy TrÀn HÜng ñåo ch§. Tôi theo thÙ t¿ do anh Bích s¡p Ç¥t, hi‹n nhiên ngÜ©i nào coi nhÜ ngÒi chi‰u cåp ÇiŠu m§i ÇÜ®c t¥ng trܧc (bây gi© tôi quên mÃt ai ti‰p theo ai), nhÜng lÀn này quä không có vø nÎnh ÇÀm n»a. ChÌ có m¶t vø nÎnh ÇÀm là trÜ©ng h®p cûa anh DÜÖng Ng†c Hoán thôi. Thuª Ç©i nay tôi m§i vi‰t bÓn ch» "M‰n t¥ng anh chÎ...," thì anh Bích cho š ki‰n... "Quÿnh Giao và DÜÖng Ng†c Hoán." Tôi phân trÀn "Çã nói anh chÎ thì phäi Ç‹ anh trܧc chÎ m§i h®p ch§." Anh Bích ngæn "không ÇÜ®c, không ÇÜ®c... cÙ phäi Ç‹ Quÿnh Giao trܧc, không riêng gì chÎ Ãy mà anh Ãy vÅn thích th‰ hÖn." Ch‰t cºa tº cho ÇÃng râu mày, qua bên này không còn là sÓ m¶t n»a. N‰u vÆy, theo tôi, phäi vi‰t låi "M‰n t¥ng chÎ anh..." Bªi nhÜ tôi Çã nói ª trên, hình nhÜ có s¿ không °n (hay là rÃt yên ôn) gi»a hai v® chÒng væn nghŒ sï này.

     Trong lúc Çàm Çåo, thông thÜ©ng viŒc Çáng bàn vÅn là nh»ng s¿ th¿c cÀn ÇÜ®c nói ra . Ng¥t m¶t n‡i chÌ toàn là phe ta không m§i kh°. Chính anh NguyÍn HÜng QuÓc cÛng ti‰t l¶ là Çã nghe ÇÀy hai l‡ tai. Còn riêng tôi thì thú thiŒt ch¡c cÛng s¡p... Çi‰c. Bây gi© dÅu có ba ÇÀu sáu tay tôi cÛng không dám nói ra nh»ng chuyŒn này. Nh»ng chuyŒn mà ngÜ©i trong làng hÀu nhÜ ai cÛng bi‰t, chÌ có tôi thân phÆn... ‰ch ngÒi Çáy gi‰ng nên chÜa bi‰t mà thôi. Không bi‰t anh NguyÍn HÜng QuÓc thì sao, ch§ tÃm lòng cûa tôi vÓn mª ra nhÜ t© giÃy tr¡ng, vì Çây là lÀn... xuÓng núi ÇÀu Ç©i cûa tôi. Trang giÃy này nay nhÜ Çã mang nh»ng dòng ch», rÃt ti‰c có nh»ng dòng Çøc bên nh»ng dòng trong, dù phäi ÇÙng bên b© v¿c nào. ñó có phäi là nh»ng gì Çã làm nên thÖ phú, væn chÜÖng? Có hay không có m¶t dòng thÖ væn không trong không Çøc?

     "Bài phÕng vÃn trä l©i trên Làng Væn hay l¡m, nhÜng phe Çäng quá, nh¡c toàn là dân gÓc miŠn Nam," chÎ Hoàng B¡c "kê" tôi nhÜ vÆy. Tôi bi‰t là chÎ chÌ nói Çùa v§i tôi thôi. NhÜng có hay không có m¶t s¿ phe Çäng trong væn nghŒ ch§? Tôi nghï là có, nhÜng v§i cá nhân mà thôi, không phäi ª chính væn chÜÖng, thi ca. Trong væn chÜÖng, thi ca, theo tôi nghï, ngÜ©i cÀm bút ÇŠu muÓn ti‰n t§i cái không có Trung Nam B¡c, không có Chúa cÛng không có PhÆt..., nói chung là không biên gi§i. Tôi nh§ Çåi khái tôi nói v§i chÎ Hoàng B¡c "tåi vì tôi chÜa bi‰t chÎ nên chÜa dám nh¡c ljn chÎ thôi, s® chÎ phiŠn bÃt tº..." Bi‰t Çâu sau khi džc bài này låi có ngÜ©i ch£ng khi‰u nåi tôi r¢ng "khi ræng mà không bênh mÃy o l§p l§p phù sa cûa mình, ai låi d¿a hÖi mÃy mø nói gi†ng cay xè nhÜ bún bò..., câu nào câu nÃy cÙ "un point final" b¢ng... "nhá, nhá." ThÃy chÜa chÎ Hoàng B¡c, lÀn sau chÎ làm Ön ÇØng có kê tui n»a nhá. NhÜng th¿c s¿ tôi nhá chÎ Hoàng B¡c ª m¶t ch‡ khác tuyŒt v©i hÖn. SÓ là tôi kŠ, sát quá thành hôn, tai chÎ và rÃt thiŒt tình hÕi "có phäi chÎ sinh næm 1942 hôn?," chÎ nhÜ Çi guÓc trong bøng tôi hÕi låi liŠn "b¶ tui khai gian hä?" Cho t§i bây gi© tôi không bi‰t phäi khen chÎ Hoàng B¡c gi»a ÇËp v§i trÈ cái nào trܧc hà. Mà thôi, tôi s® bà con hi‹u lÀm "chÎ chÎ em em" (tåi tu°i tôi nhÕ hÖn bä thôi nghen) nói mãi "thành cà rem nܧc dØa," nên xin ngÜng bà Hoàng B¡c ª Çây Çi. NhÜng trܧc khi ngÜng thì tôi cÛng vái tr©i bà xã tôi ÇØng ki‹m duyŒt Çoån này.

     Gi© tâm tình cá nhân lÈ tÈ coi nhÜ chÃm dÙt khi chÎ Hoàng B¡c (låi bä n»a) dám nhäy ra làm thiên sÙ Çi m¶t vòng phát bánh thánh cho tØng ngÜ©i (Moravian cookies, loåi bánh nhÕ nhÜ bánh bèo Búng cûa Bình DÜÖng, mÕng nhÜ bánh tráng Thành cûa Nha Trang, chÌ có bán tåi ti‹u bang North Carolina do tøi tôi mang lên tØ nhà). Vì ti‰p theo Çó là chÜÖng trình væn nghŒ bÕ túi do anh Bích khªi xܧng.

     ChÎ Quÿnh Giao ÇÜ®c m†i ngÜ©i ÇÒng š m©i lên hát trܧc. ChÎ b¡t ÇÀu b¢ng m¶t bài thÖ cûa Thanh Tâm TuyŠn do Phåm ñình ChÜÖng ph° nhåc, bài gì nhÌ? à, bài ñêm Màu HÒng , m¶t Çoån thÖ trích trong Bài Ca Ng®i Tình Yêu thì phäi. V§i m¶t gi†ng ca thính phòng nhÜ vÆy và v§i lÓi ÇŒm dÜÖng cÀm nhÜ vÆy ch£ng trách tåi sao chÎ có cái nhìn lên. Hình nhÜ trong tôi ngoài s¿ khen ng®i ra còn có lòng m‰n phøc. V‡ tay và bis, bis là chuyŒn ÇÜÖng nhiên. ChÎ hát cho anh chÎ em nghe ti‰p bài "K› NiŒm," chÌ t° làm cho lòng ngÜ©i thêm vÜÖng vÃn. K‰ ljn là anh TrÀn Lãng Minh v§i m¶t bài do chính anh ph° nhåc tØ thÖ cûa m¶t ngÜ©i bån. M¥c dù sª trÜ©ng cûa anh là Tây ban cÀm nhÜng v§i lÓi ÇŒm dÜÖng cÀm Çó, theo tôi, anh cÛng lä lܧt l¡m. Tuy nhiên, có lë không muÓn phô trÜÖng cái sª Çoän cûa mình (?) anh ÇŒm Çàn và ngâm ti‰p m¶t bài thÖ, bài Trª VŠ (chÌ tåi vì nhà anh Bích không có Tây ban cÀm?). RÒi ljn lÜ®t c¥p song ca Quÿnh Giao, DÜÖng Ng†c Hoán hát bài rÃt Ç¥c biŒt chính... v® Çã dåy chÒng tØ thuª bÖ vÖ m§i vŠ. Bài này hay, và tÃt nhiên sau bao næm dåy d‡ anh Hoán hát bè, hát chÈ rÃt v»ng. ñ‰n phiên anh Hoàng Xuân SÖn ca hai bài v§i s¿ phø h†a dÜÖng cÀm cûa chÎ Quÿnh Giao. Phäi nói là anh SÖn ca rÃt có gi†ng. T§i Çây, tài næng ca cÛng nhÜ ngâm Çã b¡t ÇÀu... xuÓng dÓc. Anh Giang H»u Tuyên ngâm bài Tôi ThÃy Tôi VŠ cûa anh, rÒi anh Bích hát m¶t bài n»a v§i... v¡ng bóng ti‰ng Çàn. Nh»ng ngôi sao sáng chói k‹ nhÜ Çã... røng h‰t. Sang phÀn džc thÖ, chÌ Ç†c thôi, khªi ÇÀu là anh Bùi Bäo Trúc v§i bài L©i Gºi M¶t MÓi Tình 40 . RÒi anh Phan TÃn Häi džc ti‰p thÖ "tiŠn chi‰n" cûa mình (tåi vì thÖ "hÆu chi‰n" cûa anh nhiŠu quá nên anh không nh§ n°i?). Bu°i h®p m¥t chÃm dÙt khi anh NguyÍn Thiên Ân tØ chÓi không chÎu làm gì h‰t k‹ cä ca... v†ng c°. Và vì tr©i Çã khuya quá khuya...

     ñêm hôm Çó v® chÒng tôi tá túc ª nhà anh chÎ Bích, còn anh NguyÍn HÜng QuÓc Çi theo mÃy ngÜ©i bà con. ñ¥t lÜng xuÓng giÜ©ng m§i hay mŒt lã cä ngÜ©i.

     Ngày hôm sau, trÜa tr© trÜa trÆt tôi m§i ÇÜa bà xã ra nhà hàng Sài Gòn Deli, nhÜ Çã hÙa. Sài Gòn Deli là quán æn Ç¥c biŒt cûa các bån væn nghŒ. NÖi Çó, có Ngô VÜÖng Toåi giº két, có Hoàng Xuân SÖn chåy bàn. Giang H»u Tuyên và m¶t ngÜ©i bån m§i n»a m§i quen là NguyÍn ñình Hùng Çang... làm khách æn sáng. Không ngåi ngùng chút nào h‰t, mÃy anh bån cûa tôi bàn chuyŒn væn nghŒ væn gØng, sách vª báo chí vang rân. Tôi hÖi ngÜ®ng v§i nh»ng th¿c khách Çang ngÒi xung quanh, h† lom lom ngó hai v® chÒng tôi quá chØng. Kh° n‡i bà xã cûa tôi không æn ÇÜ®c món bún Óc cûa ngÜ©i B¡c. Không phäi v® tôi chê món B¡c, mà sª dï không æn ÇÜ®c là tåi vì b¶ ÇÒ Çang m¥c, tr¡ng nhÜ tuy‰t tØ ÇÀu ljn chân. LÖ tÖ mÖ, cô nàng Çã bÎ hai ba ÇÓm vàng vàng cûa nܧc sÓt cà væng lên áo. RÓt cu¶c tôi phäi lãnh tr†ng trách làm láng hai tô. Ý là có báo Ƕng, có ÇŠ phòng mà tôi cÛng bÎ vài ÇÓm vàng væng lên áo. Tôi cÛng Çang m¥c áo tr¡ng. M§i hay có æn bún Óc ÇÜ®c hay không cÛng phäi coi ngày gi© và l¿a áo quÀn.

     NguyÍn ñình Hùng còn trÈ, Ƕc thân nhÜng tóc Çã båc không thua gì anh Ng†c DÛng. Hùng thành thÆt, t¿ nhiên và rÃt dÍ k‰t thân. Anh dám lãnh sÙ mång làm tài x‰ ÇÜa v® chÒng tôi Çi "tham quan" Çây Çó. Và theo kinh nghiŒm cho bi‰t, cÙ giao nhiŒm vø lái xe cho m¶t "th° ÇÎa th° công" là an toàn nhÃt. V® chÒng tôi rÃt LJi ngåc nhiên thÃy khu thÜÖng xá Eden trên Çåi l¶ Wilson không khác gì m¶t trung tâm thÜÖng mãi riêng cûa ViŒt Nam, trên xÙ ViŒt Nam. Toàn là dân da vàng, m¡t nâu, mÛi tËt, tóc Çen dÆp dìu nhÜ ch® T‰t m¥c dù bây gi© là ngày lÍ Phøc Sinh. Tôi ghé vào nhà sách Th‰ HŒ cûa ñ¥ng ñình Khi‰t và nhà sách Alpha cûa TrÀn Phùng Linh Duyên. LÀn ÇÀu tiên thÃy sách mình bày bán ª tiŒm sách, n¢m Çúng vÎ trí cûa nó, tôi th¿c s¿ lÃy làm hân hoan mãn nguyŒn. Tôi l¿a mua mÃy cuÓn sách và mÃy cuÓn vÀn trong khi v® tôi l¿a h¶t xoàn và n» trang. So hai thÙ, rõ ràng væn chÜÖng... häi ngoåi rÈ... hÖn bèo MÏ nhiŠu.

     Không hËn mà g¥p, NguyÍn HÜng QuÓc cÛng mò vào mÃy tiŒm sách. Và rÓt cu¶c, gÀn ljn gi© diÍn thuy‰t, anh QuÓc nh© NguyÍn ñình Hùng ÇÜa t§i trÜ©ng Çåi h†c George Mason luôn cho khÕi låc ÇÜ©ng. BÕ Çám em út Çi sau. Bi‰t gi© ViŒt Nam vÅn là gi© dây thung, m¥c dù Çây là bu°i nói chuyŒn chính thÙc có giÃy m©i và thông báo cho tÃt cä ÇÒng bào trong vùng, Hùng vÅn Çû thì gi© ÇÜa tøi tôi trª vŠ lÃy xe và æn b»a æn trÜa ª Sài Gòn Deli. Tøi tôi ljn phòng h¶i ít ra cÛng còn s§m hÖn anh Ng†c DÛng và phu nhân. Tôi chÌ còn m¶t chút thì gi© Çû Ç‹ t¥ng sách cho anh Võ ñình và chÎ NguyÍn thÎ Thanh Bình rÒi ngÒi vào hàng gh‰ ÇÀu (tøi tôi "ÇÜ®c" anh Bích x‰p ngÒi hàng gh‰ "danh d¿" cho tiŒn viŒc gi§i thiŒu).

     N¶i dung bài diÍn thuy‰t cûa NguyÍn HÜng QuÓc thì không th‹ nói h‰t ra Çây ÇÜ®c, chÌ phäi džc cuÓn sách cûa anh là tiŒn nhÃt. NhÜng vŠ hình thÙc thì rõ ràng anh không thi‰u cái phong cách diÍn giäng cûa m¶t giáo sÜ Çåi h†c ViŒt Nam. Tôi không bi‰t phäi džc låi cuÓn NghŒ ThuÆt Nói Trܧc Công Chúng cûa NguyÍn Hi‰n Lê bao nhiêu lÀn n»a thì m§i nói thao thao bÃt tuyŒt, không cÀn giÃy t© nhÜ anh. Bªi vÆy sÓ tôi tØ nhÕ Ç‰n l§n không bao gi© ÇÜ®c làm thÀy, chÌ ÇÜ®c làm h†c trò thôi, h†c cho ljn cä m¶t Ç©i. Có lë anh QuÓc xài gi© ViŒt Nam làm tåi Paris nên không có g¡n dây thung, anh dØng låi sau Çúng m¶t ti‰ng ÇÒng hÒ Ç‹ chuy‹n sang phÀn h¶i thäo và tranh luÆn. PhÀn này hào hÙng không kém. Và m¶t lÀn n»a tôi m‰n phøc tài xoay sª khéo léo cûa anh QuÓc khi trä l©i nh»ng câu hÕi hÖi có phÀn n¥ng kš.

     Trong phÀn b° túc thêm vŠ cái "ta" và cái "tôi" khác biŒt gi»a thÖ tiŠn chi‰n và thÖ cÆn Çåi cûa anh QuÓc, anh Võ ñình Çã cho tôi thÃy anh có nh»ng nhÆn xét rÃt sâu s¡c và có tài hùng biŒn. Còn chÎ NguyÍn thÎ Thanh Bình, nghe vÆy ch§ không thanh bình chút nào h‰t cho nh»ng ai bÎ chÎ chÃt vÃn. ChÎ Thanh Bình trÈ ÇËp. Bây gi© nói ra câu này tôi chÌ s® bån džc cÜ©i tôi là dân nÎnh ÇÀm thôi, làm nhÜ hÍ là nhà væn n» thì phäi trÈ ÇËp. NhÜng mà tôi nói thiŒt. Và lÀn này khác v§i trÜ©ng h®p chÎ Hoàng B¡c, tôi khen chÎ Thanh Bình trÈ trܧc ÇËp sau. Cái ÇËp cûa ngÜ©i Çàn bà bao gi© cÛng r¡c rÓi quá Çi thôi. Tôi thÃy chÎ ÇËp ª mái tóc Sylvie Vartan Çen mÜ®t Çó. RÃt ti‰c n‰u chÎ Ç‹ dài thêm tí n»a thì Thanh Bình cûa Xóm M§i này có lë së thành Thùy Trang (n» ca sï trong ban nhåc L¿c LÜ®ng ñ¥c BiŒt) nhà th© Núi ngày xÜa, Çã m¶t th©i h§p hÒn tôi. Well , có nÎnh ÇÀm hay không là anh NguyÍn HÜng QuÓc kia, anh dám cho chÎ NguyÍn thÎ Thanh Bình lên cao hÖn thÀn tÜ®ng thÖ, Phåm Thiên ThÜ, cûa chÎ. Theo anh QuÓc, thÖ cûa Phåm Thiên ThÜ không có gì m§i lå h‰t (xin dØng låi ª tÆp ñ¶ng Hoa Vàng mà thôi).

     Bu°i h¶i thäo chÃm dÙt lúc sáu gi© hÖn. V® chÒng tôi có lë là ngÜ©i ª xa nhÃt phäi vŠ ngay trong Çêm. Tôi chÌ nói chuyŒn v§i anh Võ ñình vài l©i rÒi phäi quay ra lo chuyŒn khác. "CuÓi tháng t§i anh phäi lên Çây d¿ bu°i ra m¡t sách cûa Thanh Bình, anh không lên thì làm sao làm bån væn v§i Thanh Bình ÇÜ®c." "ñ‹ anh chÎ s¡p x‰p rÒi n‰u thuÆn tiŒn thì anh chÎ së lên" v® tôi trä l©i thay cho tôi. "Anh lái xe hay chÎ lái xe? NhÜng chÎ phäi xúi vô cho änh Çi, rÒi t§i nhà tøi em chÖi... à, có ông Mai Thäo qua n»a Çó, ông Mai Thäo vi‰t t¿a sách cho anh phäi không?" Tôi gÆt ÇÀu, "Øa, mình chung m¶t sÜ phø hä?" "Anh có quen anh NguyÍn M¶ng Giác không? Anh Giác so v§i ông Mai Thäo..." ƒy ch‰t, låi nh»ng s¿ thÆt cÀn ÇÜ®c nói ra...

     Hai v® chÒng tôi phäi v†t gÃp vì tr©i bên ngoài Çã tÓi, không kÎp b¡t tay tØ giã nhiŠu ngÜ©i. V§i sáu ti‰ng bÒng bŠnh trên xa l¶, tøi tôi d¿ trù së vŠ ljn nhà lúc m¶t gi© khuya. Ch£ng bi‰t có nên khai bŒnh nghÌ ngày hôm sau không? Trên ÇÜ©ng Çi hai v® chÒng tôi lÃy làm thích thú nh¡c låi nh»ng gì Çã xäy ra trong hai ngày vØa qua. T¿u trung, tÃm thâm tình cûa anh chÎ em Çã dành cho anh QuÓc và hai ÇÙa tôi thÆt là sâu ÇÆm không sao tä n°i. Tôi b‡ng có cái cäm giác nhÜ tôi Çang th¿c s¿ bܧc vào m¶t Çåi gia Çình m§i. Bây gi© v§i m¶t sÓ anh chÎ em ª Çây, và trong tÜÖng lai v§i thÆt nhiŠu anh chÎ em khác ª kh¡p các phÜÖng tr©i. Nh»ng ngÜ©i Çã t¿ nhiên coi nhau nhÜ ru¶t thÎt, chân tay thû túc, m¥c dù nhiŠu ngÜ©i chÜa bi‰t ÇÜ®c m¥t mÛi, tánh tình nhÜ th‰ nào. NhÜ nh»ng khóa sinh cûa m¶t khóa sï quan ch£ng hån, Çúng là huynh ÇŒ chi binh, sÓng ch‰t có nhau.

     "ChÎ Çoán coi em bao nhiêu tu°i," v® tôi ÇÜa ÇŠ nghÎ. "Tôi trông chÎ khoäng ba mÜÖi trª låi," chÎ Bích cho š ki‰n. "Còn chú QuÓc n»a, chú Çoán xem chÎ bao nhiêu tu°i nè." "Em nghï chÎ khoäng hai mÜÖi læm." "Thôi Çi, chú nÎnh vØa vØa ch§, chÎ hai mÜÖi læm tu°i làm sao có con mÜ©i tám tu°i ÇÜ®c." "ThiŒt mà, trông chÎ trÈ c« Çó..." Nh»ng câu nói này làm tôi nª l‡ mÛi nhiŠu hÖn là v® tôi. Tôi bi‰t v® tôi nhan s¡c dÍ coi bªi vÆy tôi hay "xách" Çi khoe. ChÌ kËt cái v® tôi ít khi chÎu Çi chung v§i... hoàng tº l† lem cûa mình (nói vÆy ch§ tôi nào có l† lem cho l¡m phäi không?). Sª dï v® tôi không chÎu Çi chung v§i tôi cÛng có nhiŠu lš do. ThÙ nhÃt là h®p hành ª Çâu cÛng vÆy, khói thuÓc mù mÎt, cay xé m¡t là ch‡ v® tôi không thích (chÎ Bích ch¡c cÛng chåy làng vø này luôn). Th٠ljn là s¿ bÖ vÖ låc lõng bên cånh nh»ng tâm hÒn Çã không nh»ng l§n mà còn n¥ng vŠ... væn chÜÖng thi phú. Tôi không bi‰t các ÇÃng phu quân cûa các væn nghŒ sï phái n» có cäm thÃy nhÜ vÆy hay không? T¶i cho v® tôi quá. May là mÃy chÎ Hoàng B¡c, Thanh Bình, TrÜÖng Anh Thøy, Quÿnh Giao... có lòng Ç‹ tâm sæn sóc ljn. "ChÎ có cäm nghï nhÜ th‰ nào khi có anh vi‰t væn," chÎ Thanh Bình hÕi v® tôi nhÜ vÆy. "Thì cÛng hãnh diŒn lây vÆy thôi..." v® tôi trä l©i. Câu trä l©i này có vÈ khiêm tÓn quá. ThÆt ra, trong trÜ©ng h®p riêng tôi (không bi‰t có trùng h®p v§i ai khác không), tâm hÒn v® tôi rõ ràng Çã d¿ phÀn, änh hܪng ljn và lÃp lánh trên dòng "væn chÜÖng" (n‰u ÇÜ®c g†i là væn chÜÖng) cûa tôi. Chính v® tôi phän ÇÓi và ki‹m duyŒt nh»ng Çoån tôi ÇÎnh læm le làm m¶t KiŒt TÃn thÙ hai. "Anh không nên vi‰t nhÜ vÆy," v® tôi rÀy. Dï nhiên nh»ng Çoån KiŒt TÃn cûa tôi Çã không là KiŒt TÃn cho nên m§i bÎ cái hÆu quä thÆt là tang thÜÖng Çó. Và có lë chính vì th‰ mà m¶t vài bån tâm giao chê "væn chÜÖng" cûa tôi vi‰t hiŠn quá. ñành chÎu, m¥c dù tôi chÜa bi‰t ch» hiŠn Çây là Ç‹ ÇÓi chi‰u v§i ch» nào: d», båo, trÆt búa, ác ôn côn ÇÒ, v.v. MiÍn "hiŠn" mà ÇÜ®c ti‰p tøc vi‰t là ÇÜ®c rÒi. Vì tØ khi trª låi v§i bút giÃy m¿c, hình nhÜ tôi hay quên nh»ng công viŒc sÖn nhà, sºa nhà, d†n vÜ©n, c¡t cÕ, rºa nhà t¡m, chùi cÀu tiêu...

     Nh»ng gì tôi ghi v¶i låi Çây ch£ng qua là nh»ng phút sÖ giao cùng b¢ng h»u mà thôi, cho nên n‰u có gì thi‰u sót, hi‹n nhiên có rÒi, thì chÌ mong anh chÎ em nghï tình bÕ qua cho. Có lë tôi chÜa thÆt s¿ ÇÜ®c thÙc khuya nên ch£ng bi‰t Çêm dài. NhÜng, ÇiŠu tôi mong mÕi là ÇØng ai vì nh»ng dòng ch» này mà t¿ mình bi‰n th‹. Thº hÕi n‰u c¡t "tai mÛi h†ng" cûa chÎ Hoàng B¡c (danh xÜng riêng cûa chÎ Çó), thì than ôi Hoàng B¡c còn Çâu là Hoàng B¡c n»a.

     Chuy‰n hành hÜÖng ÇÀu Ç©i cûa tôi ÇÜÖng nhiên là chuy‰n Çi thành công. M¥c dù trong chuy‰n hành hÜÖng này tôi chÜa g¥p PhÆt g¥p Chúa, nhÜng ít ra tôi Çã g¥p nh»ng ngÜ©i bån hiŠn không nh»ng mang dáng dÃp tiên phong Çåo cÓt mà còn chÃt chÙa nh»ng tâm hÒn vÜÖng lên vÜ®t thoát. Có lë tôi nên bÕ cái am Winston-Salem cûa tôi Ç‹ thÜ©ng xuyên xuÓng núi hành hÜÖng, cho ngòi bút cûa mình ÇÜ®c thêm phÀn chÃt liŒu.

---

Bài Trܧc Trang Chính Bài K‰ Ti‰p

---