Anh Nguyeãn Taán Höng, theo toâi cuõng laø moät taøi hoa veà vaên-thô-nhaïc, laø moät keû noøi tình, moät ngheä só mang tính laõng maïn, chaúng hieåu ñaõ coù laàn naøo anh ra coâng vieân moät mình tónh taâm hay chöa, nhöng trong phaàn phoù baûn cuûa taäp thô anh gôûi cho toâi Moät Thoaùng Trong Thô coù baøi thô Ngoä mang maøu Thieàn saéc khoâng, chaáp ngaõ nghieäp traùi oan gia, luaân hoài, nhaân quaû.

     Toâi nghó, ít ra anh cuõng ñaõ moät laàn thaån thôø ngoaøi trôøi ñeâm ñeå soi roïi nhöõng moái nhaân duyeân, nhöõng lieân heä trong cuoäc soáng ñeå thaáy loøng ngöôøi traéng ñen voâ thöôøng:

     Bao la ñaát roäng trôøi cao
     Vuõng ñeâm sa maïc traêng sao toû môø
     Coù khoâng moät coõi chô vô
     Chôït nghe tieáng goïi beân bôø töû sinh

     Luaân hoài qua phuùt caàu kinh
     Tænh ra môùi bieát phaän mình naëng mang
     Nôï vaên chöông, nghieäp traùi oan
     Ñöøng hoøng chaïy thoaùt, heøn sang phaûi caøy

     Haäu thaân chöõ nghóa kieáp naøy
     Cuõng vì nghieân buùt trong tay kieáp naøo
     Thoâi thì raùng ñoä veà sau
     Ñem thaân chaáp ngaõ goùp vaøo thô vaên

     Raèng ai noùi cuoäi noùi nhaêng
     Raèng ai vieát baäy noùi saèng cuõng neân
     Ai ngöôøi trôû maët, laøm quen?
     Thì ra hai chöõ traéng ñen moät vaàn!

     (trích Ngoä )

     Thô "luïc baùt" cuûa anh meàm maïi, möôït maø hôn ôû trong nhöõng baøi thô tình - tình ñôn phöông, tình ngang traùi ñeå thaáy nhöõng khoå ñau daèn vaët, nhöõng töông tö nhuoám maøu bi thöông. Em, trôû veà vôùi loàng son, vôùi gia ñình, vôùi boån phaän. Coøn anh, con chim leû loi, leân nuùi hoùt nhöõng lôøi buoàn. Em sang soâng. Anh ôû laïi. Ngöôøi ñi, keû ôû, gioït leä ngheïn ngaøo. Anh veà goái moäng, taøn cuoäc moâi hoân, thaån thôø töï hoûi khuùc naøo yeâu thöông, khuùc naøo ñoaïn tröôøng ñeå vaãn maõi thieát tha tieác nhôù:

     Töø em veà vôùi loàng son
     Anh, con chim laïnh, leân non hoùt buoàn
     Cuoäc tình luoáng nhöõng bi thöông
     Khuùc yeâu thöông, khuùc ñoaïn tröôøng, côù sao?

     Traùi ngang leä thaám maù ñaøo
     Tình em goái moäng ñi vaøo thieân thu
     Yeâu anh em noùi laàn ñaàu
     Traùi tim rôi ruïng moái saàu naëng mang

     Beân soâng moät boùng ñoø ngang
     Ngöôøi ñi keû ôû muoân vaøn ñôùn ñau
     Long lanh gioït leä maét saâu
     Ngheïn ngaøo tieáng naác thay caâu giaû töø

     OÂm troøn moät moái töông tö
     Ngaån ngô thô thaån chöøng nhö ñieáng hoàn
     Coøn ñaây taøn cuoäc moâi hoân
     Moäng mô ñoïng laïi nuï hoàng daáu yeâu

     (trích Nuï Hoàng Daáu Yeâu )

     Hoaëc nheï nhaøng traùch cöù, bi thöông, nuoái tieác:

     Töø em daïo aáy sang soâng
     Treân ta coøn laïi ñoùa hoàng tieác thöông
     Tieãn em qua choán möôøi phöông
     Cho em buoân phaán, baùn höông vôùi ñôøi

     Chöõ tình chaúng veïn thì thoâi
     Ba chia baûy xeû moät lôøi taâm giao
     Cuoäc ñôøi ngaøy aáy em trao
     Bieát laøm sao traû cho nhau cuoäc ñôøi!

     Vì sao? Rôi! Vì sao... rôi!
     Trong ta suïp ñoå moät trôøi daáu yeâu!

     (trích Sao Rôi )

     Ngöôøi tình boû ñi, moät trôøi suïp ñoå! Bôûi tình yeâu trong ta chaát ngaát cao ñaày noãi nhôù. Nhôù ñoâi moâi hoàng, nhôù nuï hoân trong ngoõ vaéng. Nhôù ñoâi vai gaày nguû yeân trong voøng tay aám. Roài taïi sao laïi xa nhau? Ngöôøi ñi veà ñaâu, bieát bao giôø gaëp laïi? Ta im lìm nhö töôïng ñaù oâm noãi nhôù ngaøn ñôøi. OÂi xin ngöôøi ñöøng gian doái nhau:

     Coøn ñaâu ñoâi moâi hoàng
     Nuï hoân trong ñeâm vaéng
     Treân ñöôøng veà ngoõ toái
     Im lìm hình haøi toâi
     Töôïng ñaù phuùt chia phoâi

     Coøn ñaâu ñoâi vai gaày
     Nguû yeân treân tay aám
     Bao laàn ngoaøi baõi vaéng
     AÂm thaàm ngöôøi tình ôi
     Sao boãng xa nhau roài!
     ...
     Vì sao khoâng ai môøi
     Maø toâi luoân ñi tôùi
     Xin ngöôøi ñöøng giaû doái
     Trong ñôøi moät laàn thoâi
     Toâi ñaõ yeâu ai roài!

     (trích Ñaõ Yeâu Ai )

     Thô cuûa Nguyeãn Taán Höng laø thô nhaïc, lôøi thô cho nhaïc, neân ngoân töø vaàn ñieäu cho aâm nhaïc hôn laø nhöõng caáu truùc veà nhöõng theå thô. Vì vaäy, nieâm luaät phoùng tuùng trong nhöõng baøi thô coå phong, coå phong bieán theå, theâm caâu hay theâm caâu cuoái laøm ñieäp khuùc.

     Anh laø daân Haûi Quaân neân bieån caû, con taøu, beán caûng laø nhöõng hình töôïng mieân vieãn cöu mang trong loøng anh; laø nhöõng ñoái töôïng veà ngöôøi tình, veà ngöôøi yeâu, veà nhöõng thieát tha noãi nhôù, veà nhöõng ñôùn ñau chia xa, veà nhöõng cuoäc tình heïn non theà bieån, veà nhöõng hôïp tan nhö boït soùng trieàu daâng:

     Loøng buoàn nhö bieån vaéng
     Mang hoaøi moät nieàm ñau
     Daáu chaân naøo caâm laëng
     Ngaøy chuùng mình xa nhau
     Ngaøy chuùng mình xa nhau...

     Anh, con taøu rôøi beán
     Em, haûi caûng chieàu leân
     Nhìn, haïnh phuùc buoàn teânh
     Ñôøi, mang theâm nhung nhôù
     Ñôøi, mang theâm nhung nhôù...

     Moät laàn ñoù, chia tay
     Khoâng bao giôø trôû laïi
     Ai hoïc ñöôïc chöõ ngôø
     Tình yeâu thoâi ñaønh lôõ
     Tình yeâu thoâi ñaønh lôõ...

     Ñeâm nay gioù traêng veà
     Mang theo hình boùng cuõ
     Loøng buoàn thöông taùi teâ
     Maây saàu vöông vuõ truï
     Maây saàu vöông vuõ truï...

     (trích Hình Boùng Cuõ )

     Toâi chæ trích moät phaàn ít trong baûn thaûo thi taäp Moät Thoaùng Trong Thô maø haàu heát ñeàu ñöôïc chính taùc giaû phoå nhaïc. Ñaây laø moät taäp thô nhaïc veà tình yeâu vaø tình queâ höông.

(trích Vieân Giaùc soá 101, thaùng 10, 1997)
Phuø Vaân

---

Baøi Tröôùc Trang Chính Baøi Keá Tieáp

---