Nguyen Tan Hung Poems Book's Introduction - Ta ca Ty Anh
Go:
[
MAIN PAGE
]
Fonts:
[
VIQR
]
[
VNI
]
[
UNICODE
]
[
VISCII
]
[
VPS
]
Ta cho thi tp Mt Thong B V
Ty Anh
Bn ngoi tuyt ri. Tuyt ri khng ng k. Ging
sinh qua, nn lng mong ngng tuyt ca dn u Chu cng
tn. Tuyt ri. Nhng phin tuyt bay bay trong khung
tri m c. Tri lnh. Lng ng߶i chng li vi ni
nh v nh nhiu nht l v nhng cuc tnh qua. Phi
chng v lnh nn ta mun tm li cht hi m ca ng߶i xa
hay nhng xao xuyn yu ߽ng ca thi son tr? Hin nhin
l ta khng th khng d qun nhng hnh phc na vi,
nhng xt au thm kn ca mt thi h߽ng la...
Bng tm cnh ny, c th ca Nguyn Tn Hng, ta mi
cm nhn c h߽ng v ng-cay-ngt-bi ca tnh yu. T
Mt Thong Trong M, Mt Thong Trong Th, Mt Thong Hng
H n Mt Thong B V, ta thy thp thong
ch
"Tnh"
- mt th tnh yu day dt, dn vt, qun
qui, xt xa trch c; mt cuc tnh si m ngang tri, oi
m, khng on kt. Phi chng tnh yu vn v߽ng, qun
qut khng ri ca thi k Lamartine trong nn vn hc lng
mn Php to nhiu m hߗng v lm cht liu dinh
dng chy vo dng th ca Nguyn Tn Hng vi nhng
cuc tnh mong manh nh la khi:
V em l la hng
Nn anh l khi mng
Khi lm mt em cay
La t anh chy, phng
...
La no khng nng bng
Khi no chng cay nng
Cuc tnh khng tan bin
Du qua my ma ng
...
Cuc tnh th m hay
Khng km phn sinh ng
K du kn trong lng
Ng߶i dc tm tm kim
...
Ha ra si ch hng
Se cng li cng cht
Tnh nh c nh khng
S c lc chnh lng...
(trong
Khi La Cuc Tnh
, trang 45)
"Tnh nh khi la, cay nng chy bng. Tnh nh si ch
hng, se cng li cng cht. Tnh nh c nh khng!".
Li
th mang m hߗng ca mt cung nhc bun. Li th dung cha
mt mi tnh trc tr tuyt vng, chung cuc phi m
thm nut l mang xung tuyn i nh chuyn tnh ca Felix
Arvers (1806-1850) trong:
Mon me a son secret, ma vie a son mystre
Un amour ternel en un moument concu
Le mal est sans espoir, aussi j'ai du le taire
Et celle qui l'a fait n'en a jamais rien su.
Hllas! j'aurai pass prs d'elle inapercu
Toujours ses cts, et pourtant solitaire
Et j'aurai jusqau bout fait mon temps sur la terre
N'osant rien demander, et n'ayant rien recu...
(Sonnet d'Arvers: un Secret)
v c nh vn Khi Hng dch thnh
"Tnh Tuyt
Vng"
vi nhng vn th trc tuyt:
...
Lng ta chn mt khi tnh
Tnh trong giy pht m thnh thin thu
Tnh tuyt vng, mi thm su
M ng߶i gieo thm nh hu khng hay
Hi i, ng߶i ta y
Sao ta thui thi m ngy chic thn?
Du ta i trn ߶ng trn
Chuyn ring no dm mt ln h mi...
Arvers hay Khi Hng ca giai on phong kin khng dm h mi
tr߾c mi tnh n iu. Ngc li tm cm ca Nguyn Tn
Hng - ca nhng thi nhn ngy nay, li c th trang tri tm tnh
ca mnh cho nhiu cuc tnh, m cuc tnh no anh cng mong mun
trn y. V th, khi c nhng du n tan v hay nhng trc
tr khng th gii quyt, anh li bi ly xt xa
"tr em v"
vi
bn phn lm v, lm m. Thi th:
Th thi, em hy v i
Chng con ch i, cn g tri ngang
...
Bn anh em ngh n chng
Xa anh em c nh mong tnh ny
Mt mnh ngm ng nut cay
Yu nhau m chng oi hoi g nhau!
(trong
Tr Em V
, trang 22)
"Bn anh em ngh n chng"
ca Nguyn Tn Hng lm chng
ta lin tߗng n nh th TTKH trong
"Hai Sc Hoa Ti Gn"
qun qui au th߽ng khi phi ri b ng߶i yu ln xe hoa
v nh chng:
...
Nu bit rng ti ly chng
Tri i ng߶i y c bun khng
C thm ngh n loi hoa v
Ta tri tim phai, ta m hng
D rng, Nguyn Tn Hng, cng nh bao nhiu thi s a tnh
khc, khng th bt ch߾c nh Alfred Musset lp thuyt v
thi phi lng mn, nhng th vn l ting ni ca cm xc t
tri tim; nn tri tim tit ra cht liu nui dng cho
nim hng cm ca ng߶i ngh s. T , ting vng ca
th vn mi i vo cm xc ca tri tim nhn th. Phi chng
ngh s l ng߶i ch sng v sng tc cho ng߶i khc...
Nhng tnh trong th ca Nguyn Tn Hng l si t tnh qun
qut nhng cuc tnh ngang tri, nhng mi tnh cm nn n
ph߽ng, nhng si t hng se duyn tr trng khng ng i
tng, nn thi nhn nh nhn hnh phc ca ng߶i xt xa
cho thn phn mnh:
...
lu ri ng߶i say tnh mi
Tm u na i trao cu n mi
...
Mt khi trao duyn khng ng ng߶i
Thy chung mnh ti vi n ci
Chc cho ng߶i ngy xun vn rng ngi
Thng nm di tnh ti vn khng vi...
(nhc bn
Tnh Ti Vn Khng Vi
, trang 26)
Th nhng anh vn c mi nui cuc tnh o vng v th߶ng t
an i mnh:
...
Hoa kia cn phi theo ma
Tnh ny hn phi nht tha, mt cn...
(trong
i Ma
, trang 28)
T cuc tnh si nht tha mt cn , ng߶i th sinh ra i
co, so snh:
Ti gi em... n cn u ym
M em, lun p li hng h
...
Ti cho em... du ngt m m
M em, lun p li chua cay
...
Ti dng em... yu th߽ng tru mn
M em, lun p li gin hn
Dng hin cho em tt c nh th, m thi nhn ch nhn c
nhng hng h, chua cay, hn gin. Hn chng ta cng ng
vi thi nhn, vi Nguyn Tn Hng l phi bt n, phi
i li cho bng c:
Tr li ti n cn u ym
Tr li ti du ngt m m
Tr li ti yu th߽ng tru mn
Cn em, hy gi nhng bt n...
(trong
Bt Ыn
, trang 30)
Nhng c bt n, c i li c khng? Cui cng anh
cng cam nh trch mnh yu l, chn lm:
...
Thi th th thi cng mt i
Duyn lm, tnh l hi ai i
Sang, giu, tr, p... i ngao ngn
T trch mnh hn, ch trch ng߶i...
(trong
Yu Ng߶i Tnh Ph
, trang 37)
C mi sn ui theo nhng bng dng giai nhn tr p giu sang,
cui cng anh cht tm ra chn l
"xui min vng sanh"
:
...
L thay cht li u mi
M ti c tߗng ngt li yu ߽ng
(trong
Xui Min Vng Sanh
, trang 58)
Bi l thi nhn nn anh vn lt lng, vn qu ly tr߾c thn
ngc n:
...
T em lc li s߽ng m
Con tim anh bng giam t o hoang
(trong
Qua Cu Gi Bay
, trang 126)
Tri tim ngc t b giam hm c n ngoi o hoang, chc chn
l
"chiu chn trn tr ra vo ߾t mi"
(trong
Tnh Anh
,
trang 73), bi la ln tn trong hoang vng v ru cng
khng lm mi tan gi bng. Ti sao?
Lnh qu em i lnh qu em
Hnh nh run ry ca con tim?
La tn ru nht mi bng gi
Nng m v u mi kim tm!
Lu qu ri nha xun sang h
Bn bu v ai chng gh qua?
Thm ving ng߶i xa d ch ni
i li cho tnh khi phai nha!
Cc n sen tn thu ri ng
Cnh n tri l d hng trng
Nht tiu thin kim lng vn nh
Hoa o nm tr߾c c cn hng?
(trong
Vn i Vn Ch
, trang 44)
Vn i vn ch. Bn ma i mong, xun sang h n,
thu li ng qua. Mt lng mt d ngng trng, th m sao
em chng mt ln gh qua d ch ni i li thm hi hay
ch nhn thy c mt nhau. Anh xn xang, bi lng
vn hng nh n n c߶i ng gi ngn vng - nht
tiu thin kim, nh nng Kiu ca Nguyn Du:
...
nn quc sc thin h߽ng
Mt c߶i ny hn ngn vng chng ngoa.
"Nht tiu thin kim lng vn nh"
, th ca Nguyn Tn
Hng gi nhc n th ca L Bch
"m nhn nht tiu
thin hong kim"
. Chao i, n c߶i ca m nhn khng nhng
ch c gi tr ngn lng vng m cn lm cho
"nghing
n߾c nghing thnh"
nh n c߶i ca Bao T lm cho
vua U V߽ng mt nh Chu. Th ca anh cng gi nhc n
bi ca ca L Din Nin i Hn:
Bc ph߽ng hu giai nhn
Tuyt th nhi c lp
Nht c khuynh nhn thnh
Ti c khuynh nhn quc
Khi bt tri
Khuynh thnh d khuynh quc
Giai nhn nan th c.
(Ph߽ng Bc c ng߶i con gi p
Nht thi khng ai bng
Mt ln lic mt th nghing thnh
Hai ln lic mt nhn th nghing n߾c
Khng phi l khng bit
Thnh nghing n߾c
Nhng ng߶i p kh tm).
T߽ng t nh hai cu th ca V߽ng Tng Nh:
Ti c lin thnh ch
Nht tiu thin kim mi.
Trong bi
"Vn i Vn Ch"
Nguyn Tn Hng cn c cu
"hoa o nm tr߾c c cn hng?"
. Cu th ny cng gi
nhc chng ta nh n hai cu th trong Truyn Kiu ca thi ho
Nguyn Du:
Tr߾c sau no thy bng ng߶i
Hoa o nm tr߾c cn c߶i gi ng.
c trch t hai cu th ca Thi H i ߶ng:
Nhn din bt tri h x kh
o hoa y cu tiu ng phong.
Chng hiu Nguyn Tn Hng - mt cu S Quan Hi Qun, c ging
nh tr߶ng hp ca Thi H, gp mt
"thin kim tiu th"
- mt
"m nhn ng"
trong chuyn hi hnh no . Nm sau
tr li tm th ng߶i xa ha ra ng߶i thin c. K t
anh m߶ng tng c
"mt mi h߽ng"
dn vt tm
thc trong mt cuc tnh cha vn:
...
Ln qun trong tim ni nh th߽ng
Rt ra li v߾ng khc on tr߶ng
(trong
Mt Mi H߽ng
, trang 31)
khc on tr߶ng hay gia chn tnh tr߶ng, khi
"vng
em"
, vng ng߶i th߽ng anh mi cm thy nh mt c thin
߶ng tui xun:
...
Mi hay gia chn tnh tr߶ng
Vng em, vng c thin ߶ng tui xun...
(trong
Vng Em
, trang 55)
Tuy vy anh vn eo ng vi tnh, vn kin tm tr ch:
Theo em gc bin chn tri
Xem em li l ct c߶i nhng ai
(trong
Chung i
, trang 61)
D em c ct c߶i vi ai, c h hng vi anh th anh vn
lun bn em. D em c nhn tm xua ui th anh vn lun
quan tm khng ri em mt pht mt giy, bi:
...
Tnh anh vn bn em
Ti em h hng chng thm y thi
Tnh anh mt pht khng ri
Mc em rung ry bung li ui x
(trong
Tnh Anh
, trang 73)
Yu th߽ng nh th, si m nh th.
"Ba nm bm bng"
nui mi tnh cm, du bit rng cuc tnh c th chng
i n u, nhng anh vn i v tri, tt n߾c
bin ng, mong c mt ngy
"ng߶i"
oi th߽ng tr li:
Ba nm bm bng yu ng߶i
Du rng bit chng ti ni chn no
V bng i non cao
Bin su mc tt tng gu thu m
(trong
Ci Sng ua i
, trang 68)
Chng hiu ng߶i th Nguyn Tn Hng c c
"ng߶i
p"
oi hoi hay khng, nhng anh tng chng kin
cnh ng߶i mnh th߽ng lnh lng theo k khc ln xe hoa. Th
ca anh lm chng ta lin tߗng n cu ca dao:
Tic cng anh o ao th c
Ba, bn nm tri ng߶i l n cu.
Khng nhng ng߶i l n
"cu"
, m h cn
"chm"
lun
ng߶i p ca anh i mt lun! Th nhng khi yu anh
vn ha:
...
Th߽ng em anh ni mt li
Du cho vt i sao di vn th߽ng
(trong
Em ang Ngh G
, trang 104)
Nghe anh ha chc nch nh vy, ng߶i p mi mm lng
th th li yu. Nghe c yu, anh li bng khung cm
thy tnh yu mong manh nh ch mnh treo chung, ri anh li
s - s khi yu, anh tr thnh ng߶i khch l ,
s cuc tnh th߶ng hay ngang tri au th߽ng, s cuc
i th߶ng hay git cht mng m. Nhng cng s, anh
li cng yu nhiu, cng dm liu v yu...:
T em cht ng li yu
Lng anh cht thy t nhiu bng khung
Dm xa d߶ng ni ߶ng gn
Th chung hi th ngi ngn u lo
S lm khch l con
S sng c s gi to kh l߶ng
S ngang tri s au th߽ng
S xa cch ni chn ch߶ng bng qu
S i th߶ng git mng m
S th... ang chc ch qun quanh
Tnh yu no chng mong manh
Tnh yu no chng ch mnh treo chung
Vy m du cht cng th߽ng
Cn th߽ng nhiu chng chu nh߶ng nhn ai
Th ra tri t an bi
Cng s cho lm cng hoi yu nhau...
(trong
S...
, trang 79)
S nh th m mi ln c yu l mi ln anh th߶ng
thc trng canh thu, cm thy thm tha cng yu cng
kh trm chiu:
Vn v th thn bi v u
D߶ng nh "air-head" trong u
Mi ln em ni em th߽ng nh
L mi ln thc trng canh thu!
S qu ri em ch tnh yu
Cng yu cng thy kh trm chiu
Lm sao bit c em yu tht?
Chng s m nh ung thuc liu!
(trong
Anh Nh Em
, trang 101)
Yu l kh, v s tnh em yu khng tht, v s chm trong
bin su khi cuc tnh tan
"ng sau n c߶i t߽i, l
bin su da dit"
(trong
Bt Сc D
, trang 123).
***
Nhn dp ny, ti cng xin cp n ngn ng trong th
ca Nguyn Tn Hng. Qua thi tp Mt Thong B V,
t nhiu ta cng tm thy c ngn t Pht Gio. iu
chng c g l, bi Nguyn Tn Hng l mt Pht t,
nn nhng thi cng phu tr tng kinh ch
"gng cng tng
nim mit mi m chung"
mong
"gii nghip"
m
"ng߶i to nghip"
phi
"t tm qun chiu t by
ph߾c duyn"
mi mong
"n߽ng cu bt nh xui min
vng sanh"
. T mi thy r c l v th߶ng
v l hp tan v thnh tr hoi khng ca
"mt vng xoay
chuyn lun hi vo ra"
v
"nghip duyn nhn qu ta
b"
...
Ngoi ra ta cn bt gp nhng ngn t th߶ng tc, rt thng
dng nh
"anh chn qu ri, hi em, v cn... ownership"
,
v em l hoa c ch m anh bit chc rng
"l lm vo
ng߶i e kh thot"
. Anh
"pht in pht khng" "manh tm
chuyn x ro"
v
"bc qu, v sao ti vn yu"
,
"yu ng߶i tnh ph mt chiu"
,
"m cm cun
gi sang thuyn khc"
. C khi anh cng pht hn ghen
"lu
qu ri nha xun sang h, bn bu v ai chng gh qua?"
. Th
m anh vn b em hnh ti v anh th߶ng t hi
"ti g m
im m trong lng?"
, nn c ln anh ni vi em:
"ngh quy
cho anh, ti lm nha!"
. Th m em vn bt anh xng ti
"cho m thi bun chy bun thiu!"
. Ti sao, ti v
"c tun qua, em hc x du"
ri
"my ngy nay, em
khng kp th"
. Mt qu cho nn em ni vi anh
"chiu
nay v em s i ct tc, em co u em nht quyt i
tu!"
. Ny
"em ni gin? ng h anh bt t!"
,
anh tng bo rng anh
"vn nguyn lm tru cy tr
n tc t"
. Th m
"khi khng em li sng anh" "lon
co co"
. Ny em i, anh
" ni ri, ni na nghen
em, ni mi cho thin h bt thm, bt ghen ght khi mnh c
hnh phc!"
. M thi em ng lm cho
"gh t߽ng
bung nhng li trn tri"
bi
"ti em hai ch a
gan, bi anh ci tt hoang ng chi th!"
, nn anh xin em
hiu gim cho
"trai no thy gi khng m, nhng anh giy
rch gi l em, hy bnh tm ngh li xem, cng ti t
mn c mn m thi!"
...
Cui cng cng cn nhc n li nhc trong th ca Nguyn
Tn Hng qua
"Tnh ti vn khng vi", "Tnh cha th߽ng con",
"Th xin lm cui", "a vo tnh th", "Chiu San Diego",
"߶ng trn thi li tm qun", "m xun trng sng"
... l
nhng bi th c chnh tc gi ph nhc.
Vi ti, trong thi tp ny, hai bi th trn vn c ngn t,
ln tnh l
"i Mt Ng߶i i"
v
"Vui Em, Bun
Anh"
gy cho ti nhng cm xc lng lng thm nhp vo
tri tim nh thu mnh mi bit yu, mng vui hnh phc,
qun qui tht tnh...
Ь kt thc bi vit cha ni ht ni dung ca thi tp
Mt Thong B V, ti ngh rng nh th Nguyn Tn
Hng b߾c thm mt b߾c tin kh di v vng chc
trong th gii thi ca - nht l thi ca v tnh yu. Phi
chng tm anh vn an nh, nn anh quan nim chuyn bin
ca nhng cuc tnh ht sc dung d:
...
Ch tnh kia cng l ch mng
Chuyn i th߶ng th sui tri sng
(trong
Khong Trng
, trang 21)
Mong rng sng sui s cun ht bi bn ra khi cho nhn
th thm nhun c lng t v tnh yu l nhng a hoa
yu th߽ng m thm vn n trn cuc i an vui...
c Quc, vo ng 2000.
Ty Anh
Bi Tr߾c
Trang Chnh
Bi K Tip