Sa'ng ho^m nay cuo^'i na(m con ga` sa('p nghe tie^'ng cho' su?a ha^n hoan, ngo^`i vie^'t ba`i na`y, lo`ng to^i tha^'y khoan khoa'i la('m . Gio+? Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n va` Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m" nghe tho+m mu`i bie^?n ma(.n va` nghe tie^'ng co`i ta`u xa xa(m ma` nho+' Phu' Quo^'c, nho+' Nha Trang tha^'p thoa'ng ca'nh chim nha.n ddu`a gio+~n sa(n ca' tre^n ma(.t bie^?n . DDo' la` ta^m ho^`n bie^?n lo+'n cu?a Nguye^~n Ta^'n Hu+ng nha` va(n go^'c quan ta`u ti. na.n .

     Tre^n 400 trang sa'ch, to^i luo^n luo^n tha^'y Nguye^~n Ta^'n Hu+ng o+? giu+~a bo.t so'ng hay bay tre^n ma^y xanh vo+'i nu. cu+o+`i tu+o+i ro'i, tre? trung ho^`n nhie^n nhu+ con chim tro+`i phie^u lu+u . Que^ hu+o+ng cu?a Nguye^~n Ta^'n Hu+ng o+? ven bo+` Tie^`n Giang nhu+ng Giang so+n cu?a anh li'nh thu?y Hu+ng thi` tra?i ro^.ng kha('p . Nhu+~ng ddi.a danh cu?a cha`ng ta ke^? ra hoa(.c dda(.t cha^n to+'i kho^ng nho+' he^'t . DDa^y to^i chi? ghi la.i mo^.t so^' no+i ma` o^ng quan ta`u Nguye^~n Ta^'n Hu+ng dda~ tu+`ng u?i ba~i, bo? neo hoa(.c ngo' tha^'y (chi? no^.i trong chu+o+ng Nhu+ Cu+'t Tro^i So^ng): dda^`m Thi. Na.i, so^ng Ha` Giao, dda?o Ha?i Minh, cu` lao Xanh, Cam Ranh, Vu~ng Ro^, DDa.i La~nh, ho`n Tro^'ng, ho`n Ma'i, ho`n Cho^`ng, ho`n Vo+., ho`n Anh, ho`n Em . DDa(.c bie^.t nha^'t la` ho`n "Ke.t ." DDo.c mo^.t la^`n, to^i nho+' hoa`i ca'i ho`n ... na`y . Qua? la` co' ddi mo+'i bie^'t . Ne^'u kho^ng ddo.c Nguye^~n Ta^'n Hu+ng thi` kho^ng ddo+`i na`o to^i nho+' la.i ca'i ho`n "Ke.t" na`y . DDo' la`:

     Mo^.t ho`n dda' tha^.t lo+'n co' hi`nh tra'i tim me'o xe.o, nhu+ vu+`a mo+'i tre^n tro+`i ro+i xuo^'ng, ma('c ke.t giu+~a hai go^.p dda' na(`m nga'ng hai be^n, treo lu?ng la lu?ng la(?ng nhu+ ca'i ddu`i heo lo`ng tho`ng .

     Va(n cu?a Nguye^~n Ta^'n Hu+ng cu~ng nhu+ ngu+o+`i cu?a anh, la` va(n li'nh, li'nh ta`u , nhu+ng dda'nh bo^. thi` cha.y ba(`ng cha^n, co`n li'nh ta`u thi` vu+`a cha.y vu+`a su?i bo.t, tra`o so'ng, ra^'t hu`ng cu+o+`ng, la.i co`n the^m ca'i co`i ru' le^n nghe ca`ng na'o ddo^.ng a^m vang .

     Nguye^~n Ta^'n Hu+ng ta? li'nh ta`u ra^'t hay . Mo^.t la`: cuo^.c so^'ng o+? ta`u . Hai la`: ti`nh ca?m so^i no^?i "ddi bo+`," ddi pho^' . Tru+o+'c he^'t ha~y nghe Nguye^~n Ta^'n Hu+ng ta? va`i ne't ve^` cuo^.c so^'ng ta`u (trang 65 Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n):

     Vu+`a bu+o+'c vo^ cabin ta.m tru', Ta^`n ca?m tha^'y nhu+ muo^'n ngo^.p tho+? . Mu`i so+n, mu`i se't, mu`i a^?m mo^'c tro^.n la^~n vo+'i nhau ... y nhu+ mu`i xu' ue^' xo^ng le^n no^`ng na(.c . A'nh sa'ng va`ng vo.t tu+` nhu+~ng bo'ng dde`n tro`n lu ca^m, nhu+ thie^'u kilowatt ma(.c du` ddang ca^u ddie^.n bo+` da^~n to+'i tu+` nha` dde`n, dda~ kho^ng la`m cho co~i a^m u ta(m to^'i nhu+ ddi.a ngu.c na`y sa'ng su?a the^m chu't na`o he^'t . Tre^n tra^`n, gia(ng ma('c cha(`ng chi.t nhu+~ng da^y nhu+~ng o^'ng . Du+o+'i sa`n, tua tu?a mo.c le^n nhu+~ng tru. nhu+~ng co^.t . Luo^`ng ho+i no'ng tu+` be^n trong ca'i ha^`m co' vo? la`m ba(`ng kim khi' na`y hu+`ng hu+.c tho^?i ra cu+?a nhu+ muo^'n dda^?y Ta^`n do^.i ngu+o+.c tro+? la.i . Tro+`i dda^'t, ne^'u kho^ng co' ma'y la.nh thi` la`m sao ma` so^'ng no^?i vo+'i ca'i ca?nh ma`n gang chie^'u the'p na`y dda^y, cha`ng tu+. ho?i . Nhie^`u qua.t tro`n ga('n tre^n xa` ngang tho^?i vu` vu`, quay qua quay la.i, cu~ng kho^ng la`m sao xua dduo^?i ddu+o+.c ca'i no'ng cho no' ddi cho^~ kha'c cho+i . Chi? no+i na`o ga^`n o^'ng gio' tho^ng ho+i, nhu+ nhu+~ng o^'ng loa da^~n xuo^'ng tu+` be^n tre^n, thi` ddo+~ ngo^.t nga.t ho+n .

     DDo.c ddoa.n tre^n dda^y ta co' the^? hi`nh dung ddu+o+.c ca'i "ddi.a ngu.c" "xu' ue^'" cu?a anh quan ta`u nhu+ the^' na`o . Va^.y ma` tu+` tru+o+'c to+'i nay, tha^'y ha?i qua^n a(n ma(.c sang tro.ng to^i tu+o+?ng cuo^.c so^'ng ta`u ra^'t ngon la`nh . Nho+` Nguye^~n Ta^'n Hu+ng ma` ba^y gio+` ne^'u to^i co' tre? la.i ddu+o+.c, co' ddi li'nh gi` thi` ddi cho+' kho^ng vo^ li'nh thu?y cu?a dda.i u'y Nguye^~n Ta^'n Hu+ng .

     Va` dda^y la` mo^.t ddoa.n sinh hoa.t kha'c o+? du+o+'i ta`u (trang 77 Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n):

     Kho^ng ma^'y cho^'c dda~ co' le^.nh va^.n chuye^?n: tha'o da^y so^' bo^'n, tha'o da^y so^' ba, tha'o da^y so^' hai, tay la'i he^'t be^n pha?i, ma'y lu`i mo^.t ... Nhu+~ng tie^'ng la(.p le^.nh, nha^.n le^.nh, ba'o ca'o ... cha.y dde^`u dde^`u to+'i lui, tu+` dda`i chi? huy ra ca'c sa^n mu~i, sa^n giu+~a, sa^n sau, pho`ng la'i, ha^`m ma'y va` ngu+o+.c la.i . Thi` ra ha.m tru+o+?ng pha?i du`ng da^y so^' mo^.t dde^? ra ta`u . Vi` loa.i ta`u chuye^?n va^.n gio^'ng nhu+ ta`u buo^n na`y co' mo^.t ma'y, kho^ng the^? su+? du.ng phu+o+ng pha'p "bie^.t ma'y," tu+'c mo^.t ma'y tie^'n mo^.t ma'y lu`i nhu+ ta`u chie^'n, dde^? la^'y la'i ra ngoa`i ddu+o+.c . La.i nghe: ma'y ngu+ng, no+'i da^y so^' mo^.t, giu+~ da^y so^' mo^.t, ma'y tie^'n mo^.t ... Xe^ to+'i, xi.ch lui chi? mo^.t la^`n tho^i ma` dda~ tha^'y ta`u tu+` tu+` ta'ch ra kho?i ca^`u . May la` nho+` co' gio' va` nu+o+'c cu`ng hu+o+'ng dda~ dda^?y ddu+a phu. mo^.t pha^`n . Le^.nh sau cu`ng: tha'o da^y so^' mo^.t ... So+.i da^y ro+i to`m xuo^'ng bie^?n ddang ddu+o+.c ke'o ve^` ta`u va` qua^'n tha`nh vo`ng tro`n tro`n ca.nh mo^'i co^.t va`o tru. bi't . Ta`u ke^? nhu+ ro+`i bo+`, kho^ng co`n di'nh da'ng gi` vo+'i dda^'t lie^`n nu+~a .

     DDo' la` phu't gia^y ta`u ro+`i be^'n . Co`n dda^y la` lu'c ta`u ca(.p be^'n (trang 87 dde^'n 90 chu+o+ng Nhu+ Cu+'t Tro^i So^ng ...) . DDo^.t nhie^n mo^.t tie^'ng la(.p le^.nh tha^.t lo+'n:

     - Tha? neo .

     Vie^n ha. si~ thi ha`nh le^.nh, dda'nh ba^.t cho^'t giu+~ da^y neo . Nhu+~ng ma('t xi'ch to ba(`ng ba`n tay xo`e, theo su+'c na(.ng ca? tra(m ta^'n cu?a ca'i neo tuo^n xuo^'ng bie^?n ra`o ra`o . Su?i bo.t tung to'e . Tie^'ng the'p ca. va`o the'p ddie^'c tai, so+?n o'c . Tu+`ng ve^.t so+n, lu'c ddo? lu'c tra('ng la`m da^'u tre^n da^y neo, ddu+o+.c vi. si~ quan tru+o+?ng sa^n theo do~i ky~ ca`ng . Va` lie^n tu.c ba'o ca'o ve^` dda`i chi? huy .

     - Da^y xi'ch mo^.t ddoa.n ..., hai ddoa.n ..., ba ddoa.n ..., bo^'n ddoa.n ...

     Mo^~i ddoa.n dda^u cu~ng khoa?ng chi'n, mu+o+`i thu+o+'c . Nhu+ va^.y lu'c da^y xi'ch ngu+`ng cha.y, tu+'c ngu+ng ba'o ca'o, dda`i chi? huy dda~ bie^'t qua ddo^. sa^u cu?a dda'y bie^?n .

     DDo.c ma^'y trang na`y to^i ra^'t thi'ch vi` hie^?u ddu+o+.c i't nhie^`u ve^` su+. chi? huy mo^.t con ta`u . Tha^.t kho^ng ddo+n gia?n cho la('m .

     Neo ca('n! To+'i Qui Nho+n ro^`i ddo'! Va` dda^y la` phu't so^i no^?i xo^n xao nha^'t cu?a quan la^~n li'nh ta`u . Bo+?i vi` ddi bo+` la` ly' tu+o+?ng cu?a ho. .

     Tre^n bo+` co' ca'c em ddang cho+` ddo+.i . Bo^. ba tam xe^n Tha('ng Tha`nh Ta^`n dde^`u co' y' trung nha^n . Ti`nh Thu+ Tre^n Chie^'n Ha.m la` chu+o+ng chu+'a ddu+.ng ti`nh ca?m cu?a li'nh ta`u dda^.m nha^'t . Ai ma` cha(?ng khao kha't ye^u ... ca'i ma?nh dda^'t lie^`n hi`nh vuo^ng hi`nh tro`n hoa(.c me'o xe.o nhu+ ca'i ho`n dda' ma('c ke.t o+? tre^n kia . Thu+ ti`nh cu?a li'nh ta`u - cu~ng la` li'nh nhu+ng kha'c - ra^'t kha'c vo+'i li'nh bo^. . Li'nh ta`u kha't nu+o+'c ngo.t ho+n li'nh bo^. ne^n trao ddo^?i tho+ ti`nh nha^n cho nhau dde^? co' chuye^.n ba`n, cho.c nhau cho ddo+~ "Kha't ."

     Nhu+~ng thu+ cu?a ca'c em go+?i cho li'nh ta`u cu~ng kha'c vo+'i ca'c em co' ngu+o+`i ye^u tre^n bo+` . Bo+?i vi` ca'c em cu~ng kha't nu+o+'c bie^?n nhu+ ca'c anh kha't nu+o+'c ngo.t va^.y . DDa^y ha~y nghe co^ em tru+o+`ng Su+ pha.m Qui Nho+n mu+`ng ca'i no^~i "mu+`ng vu+`a mu+`ng vu+`a so+." cu?a em: ... Anh kho^ng ca(.p be^'n Qui Nho+n ddu+o+.c la` Ha(`ng mu+`ng ro^`i, vi` Ha(`ng so+. (Xua^n Vu~ nha^'n ma.nh) la('m, Ha(`ng kho^ng da'm ga(.p anh dda^u ...! (Thu+ go+?i cho Tha('ng) .

     Va` dda^y la` ta^m ti`nh cu?a em Phu+o+.ng go+?i cho Ta^`n: ... Ta^'m a?nh cu?a anh chu.p o+? Ho`n Cho^`ng dde.p trai la('m . Nhu+ng, tro^ng anh gio^'ng nhu+ ngu+o+`i "li'nh ru+`ng" qua' ddi tho^i ...

     Va` dda^y nu+~a la` thu+ cu?a Loan go+?i cho tha^`y Ta^`n (! ?) o+? My~ Tho . Loan la` ho.c tro` cu?a Ta^`n . Loan ... co' ddo^i tay da`i nhu+ tay vu+o+.n ngo^`i du+o+'i ba`n ma` chi? vo+'i tay la` so+` ddu+o+.c o^ng tha^`y tre^n ba?ng kho^ng so't mo^.t cho^? na`o ... (Xin nho+' dda^y la` Loan, kho^ng pha?i ... Lan). Lu'c tha^`y Ta^`n da.y thi` Loan mo+'i chum chu?m vu' cau, ye^u gi` ddu+o+.c, ky` tha^'y mo^` - nhu+ng sau khi Tha^`y ddi li'nh ta`u ve^` ga(.p Loan thi` tha^'y em dde.p qua' cho+`i . Loan cu~ng ca?m Ta^`n va` vie^'t thu+ cho "o^ng tha^`y to^'t so^' ." Ba^y gio+` Loan kho^ng go.i ba(`ng tha^`y nu+~a . Ma` la`:

     Anh Ta^`n tha^n me^'n,

     ... Chie^`u chie^`u ra ngoa`i ca^`u ngo^`i gia(.t giu~, ngo' mo^ng ra bo+` so^ng Cu+?u ma` be^n kia la` co^`n Tho+'i So+n xanh ri`, Loan kho^ng giu+~ ddu+o+.c nhu+~ng no^~i nie^`m ba^ng khua^ng ddang tra`n nga^.p da^ng le^n trong lo`ng mi`nh . Nhu+ co' ca'i gi` man ma'c buo^`n cho nhu+~ng ma^'t ma't, chia xa anh nhi? ? ... A`, nho+' ddu+`ng me^ ngu+o+`i dde.p Nha Trang ma` bo? que^n co^ ho.c tro` nho? be' cu?a anh ... (kho^ng bie^'t ro^`i sau na`y mo^'i "ti`nh tha^`y tro`" na`y ddi to+'i mo^ ?) .

     Li'nh ta`u co' kha'c ne^n ca'c em Phu+o+.ng va` Ha(`ng ra^'t so+. . Ta.i sao ? Vi` anh ta gio^'ng ngu+o+`i ru+`ng . Cha? ru+`ng ma` trong mo^.t dde^m, li'nh Ta^`n dda~ nha?y ra`o tru+o+`ng dde^'n nha` em Hie^`n va` sau va`i gia^y chu? ddo^.ng thi`:

     Hu+o+ng con ga'i nga`o nga.t to?a ra tu+` ddo^i ngu+.c dda`o to+, lo^` lo^., kho^ng ma(.c a'o su'-cheng ... Ca? hai, chie^'c qua^`n lo't va` chie^'c qua^`n ngoa`i, cu`ng ddi theo da^'u tay cha`ng tuo^.t la^`n xuo^'ng be^n du+o+'i . Ro^`i du+`ng la.i o+? ngo.n ddo^`i co? mu+o+.t, sa('t se so+.i va('n so+.i da`i ... ro^`i cha`ng o`n i~ ... va.ch ra ... banh ra ... (trang 185-186 Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n) .

     Ca'c em so+. la` pha?i . Ngu+o+`i li'nh ru+`ng ?

     Va(n cu?a Nguye^~n Ta^'n Hu+ng vie^'t nhu+ nu+o+'c cha?y, nhu+ ngu+o+`i cha.y kho^ng lu'c na`o cha^.m, kho^ng lu'c na`o ngu+ng nghi~, cu+' nhu+ so'ng bie^?n xo^ con ta`u tre^n ma(.t bie^?n pha(?ng la(.ng kho^ng co' so'ng co^`n, kho^ng co' vu+.c sa^u . Co' le~ khi vie^'t, Nguye^~n Ta^'n Hu+ng cu~ng tu+o+?ng mi`nh nhu+ vai co`n ga('n Alpha ddi pho^', lie^`u ma.ng leo ra`o ga(.p ca'c em o+? cu+ xa' tru+o+`ng Su+ pha.m Qui Nho+n: Va^n, Ha(`ng, Phu+o+.ng ... Va` sau khi ga(.p go+~ ca'c em ro^`i, o^ng quan ta`u than tho+?:

     Phu+o+.ng o+i, sao em cao sang dde.p dde~ la`m chi cho ta^`m tay anh kho^ng vo+'i to+'i . DDe^? ro^`i "tha^n em nhu+ cu+'t tro^i so^ng, co`n anh nhu+ con cho' cho^?ng mo^ng tre^n ... ta`u ...

     Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n la` mo^.t truye^.n ky' co' tha^'p thoa'ng bo'ng nha^n va^.t truye^.n, nhu+ng co' le~ ta'c gia? kho^ng muo^'n the^? hie^.n no' ba(`ng lo^'i truye^.n co' dda^`u co' dduo^i co' nha^n va^.t co' cuo^.c so^'ng no^.i ta^m ha(?n hoi ne^n ddo.c xong, to^i co' ca?m gia'c "chu+a ddo.c xong," hay la` truye^.n co`n tie^'p, Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n II, III ... Bo+?i vi` nhie^`u cuo^.c ti`nh, nhie^`u su+. vie^.c co`n treo lo+ lu+?ng chu+a ra ngo^ ma` cu~ng chu+a ra khoai . No' kho^ng ddi dde^'n no+i dde^'n cho^'n nhu+ cuo^.c giao hoan Ta^`n-Hie^`n dda~ ddi ta^.n tu+` bie^?n le^n tro+`i va` tu+` tro+`i xuo^'ng bie^?n .

     Nguye^~n Ta^'n Hu+ng dda~ cho to^i nhu+~ng khung bie^?n tro+`i ra^'t dde.p . Trong ddo' kho^ng the^? na`o bo? qua ho`n Phu' Quo^'c trong Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m" xua^'t ba?n tru+o+'c dda^y . So+? di~ to^i vie^'t ve^` Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n tru+o+'c la` vi` theo thu+' tu+. tho+`i gian thi` trong Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m" la` su+. tru+o+?ng tha`nh cu?a mo^.t anh cha`ng li'nh thu?y mang Alpha trong kho'a DDe^. nhi. Ha?i Su+ o+? Nha Trang - ma` co' le~ la` Ta^`n . Vi` Ta^`n que^ o+? My~ Tho (ve^` ga(.p Loan) va` nha^n va^.t "to^i" trong Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m" hi`nh nhu+ la` mo^.t, dda~ la` "dda.i u'y ... Ta^`n ."

     Trong quye^?n na`y ta'c gia? ke^? nhu+~ng chuye^.n xa?y ra trong tho+`i gian ke^' ca^.n tru+o+'c 4-75 nhu+~ng su+. vie^.c xe^'p dda(.t co' thu+' tu+. nhu+ng kho^ng ke^'t la.i tha`nh mo^.t truye^.n ddu+o+.c . DDo^.c gia? co' the^? ddo.c he^'t quye^?n sa'ch va` cu~ng co' the^? chi? ddo.c mo^.t chu+o+ng ma` kho^ng ca?m tha^'y thie^'u gi` ca? . DDie^`u ddo' cu~ng kho^ng pha?i la` chuye^.n thie^'u so't cu?a ta'c gia? . Vi` qua hai quye^?n Mo^.t Tro+`i Mo^.t Bie^?n va` Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m", va` tru+o+'c ddo' quye^?n truye^.n da`i Mo^.t DDo+`i DDe^? Ho.c, to^i co' ca?m tu+o+?ng la` Nguye^~n Ta^'n Hu+ng "muo^'n vie^'t nhu+ va^.y ddo' ." Truye^.n da`i hay tru+o+`ng thie^n dde^`u la` mo^.t chuo^~i truye^.n nga('n . Nghi~a la` nho+' gi` tha^'y gi` no'i na^'y, xa?y ra the^' na`o no'i y nhu+ va^.y, va` muo^'n ngu+ng lu'c na`o thi` ngu+ng, kho^ng ca^u ne^. ve^` the^? loa.i . Co' the^? anh muo^'n ta.o ne^n mo^.t tru+o+`ng pha'i, tru+o+`ng pha'i ho^`n nhie^n kie^?u Nguye^~n Ta^'n Hu+ng cha(ng ? Va` anh la.i no^?i tie^'ng ho+n nu+~a nho+` tru+o+`ng pha'i na`y cha(ng ? To^i la` ngu+o+`i thi'ch vie^'t truye^.n, ddo.c Nguye^~n Ta^'n Hu+ng la('m lu'c to^i nghi~: sao chuye^.n la.i the^' na`y ma` la.i the^' kia, sao anh kho^ng cho the^m chu't ... gi` nu+~a, sao kho^ng ca(ng tha(?ng chu't nu+~a ro^`i ha~y ke^'t, v ... v ... Nhu+ng to^i gia^.t mi`nh: kho^ng the^? chu? quan ddu+o+.c . Ta cu+' vie^'t ca?m xu'c tre^n chu+~ nghi~a ma` ta'c gia? dda~ ghi ra cho ta ddo.c ma` tho^i .

     Va^.y thi` Phu' Quo^'c co' mo^.t hi`nh a?nh ga^y ca?m xu'c nha^'t cho to^i . DDo' la` o^ng gia` . Nhu+ng tru+o+'c khi no'i dde^'n o^ng, xin ddo^.c gia? ddo.c ma^'y trang ra^'t rung ddo^.ng cu?a chu+o+ng Mo^.t La^`n DDi Mo^.t La^`n O+? . DDa^y, ddo^'i vo+'i to^i, la` ba`i bu't ky' hay nha^'t cu?a the^? loa.i truye^.n ky' ma` to^i ddu+o+.c ddo.c cu?a Nguye^~n Ta^'n Hu+ng . DDo.c vo+'i su+. ca?m xu'c da`o da.t vo+'i ti`nh ye^u que^ hu+o+ng so^ng bie^?n ma` ca^u tuye^.t bu't ta? lu+o+`n ta`u ru+o+'n le^n ba~i ca.n: ... nga^.p ngu+`ng nhu+ nhu+~ng tie^'ng na^'c co`n so't la.i tru+o+'c khi du+'t khoa'c chia tay (trang 37 Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m") . To^i kho^ng ddi xa dda^'t lie^`n nhu+ anh ma` ddo.c ddoa.n na`y sao cu~ng buo^`n te^nh ?

     Ro^`i la.i ga(.p o^ng gia` "y nhu+ thie^.t" a'o ba` ba tra('ng, no'n co^'i, de'p nha^.t le`ng xe`ng ddi da.o kha('p chie^`u da`i chie^`u ngang cu?a dda?o Phu' Quo^'c . O^ng gia` mong mo?i ddu+o+.c ra dda?o cho+i mo^.t chuye^'n, thi` ba^y gio+` ddu+o+.c theo con ra dda^y cho+i . O^ng me^ ca?nh va^.t, me^ bie^?n la. ma` ma?i me^ ddi nhu+ mo^.t Ly' Ba.ch ddi ti`m tho+ o+? giu+~a tro+`i nu+o+'c bao la (trang 47 Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m"):

     - Tao chi? ddi cho+i cho bie^'t, trong ddo+`i chi? co' mo^.t la^`n . Nhu+ng ddu+o+.c nu+?a ddu+o+`ng mo?i chu+n qua' tao lo^.i tro+? ve^` . May ma` ga(.p ddu+o+.c chu' em con chi. Ba?y tie^.m, que^ o+? My~ Tho, cho qua' giang xe honda ne^n le. ... Ma` chu' kho^ng co' cho+? ve^` nha` lie^`n dda^u, chu' cho+? tao ddi xuo^'ng ba~i Khem ro^`i cho+? vo`ng le^n nu'i DDa^'t DDo?, DDa^'t DDen gi` nu+~a, cho^~ co' ddu+o+`ng xe ho+i ddi ve^` qua^.n Du+o+ng DDo^ng ... Ba~i Khem nu+o+'c trong ca't tra('ng, co' nha` thu?y ta. ca^'t tuo^'t ra xa ...

     Va` the^m ddoa.n na`y nu+~a (trang 48 Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m"):

     Ca`ng lo+'n le^n to^i ca`ng thu+o+ng me^'n ba ma' to^i, to^i kho^ng co`n kho^? ta^m vi` ba ma' to^i que^ mu`a nhu+ ho^`i co`n nho? nu+~a . Ma` to^i tha^'y tha^.t su+. kho^ng ai cu+o+`i che^ mi`nh khi cha me. mi`nh kho^ng ddu+o+.c "va(n minh" dda^u . Chi? ta.i mi`nh ma(.c ca?m, nghi~ nhu+ va^.y ma` tho^i .

     Ne^'u trong ca? nga`n ta'c gia? ma` to^i ddo.c tu+` nho? dde^'n gio+`, to^i co`n nho+' ddu+o+.c ca^u na`o hay nha^'t thi` ca^u ddo' to^i se~ ddem dda(.t ngang ha`ng vo+'i ca^u va(n tre^n dda^y cu?a Nguye^~n Ta^'n Hu+ng . Nguye^~n Ta^'n Hu+ng dda~ vie^'t mo^.t ca^u va(n ho^`n nhie^n dda'ng ye^u vo^ cu`ng, mo^.t ca^u tuye^.t bu't . DDo' la` lua^n ly' va` la` lua^n ly' cu?a mo^.t con ngu+o+`i cha^n chi'nh . Khi ddo.c xong, to^i dda~ go.i ngay Nguye^~n Ta^'n Hu+ng dde^? hoan ho^ anh .

     To^i kho^ng muo^'n no'i the^m gi` ve^` Mo^.t Thuo+? La`m "Tru`m" . To^i ddu+o+.c ddo.c va` nho+' ca^u na`y, to^i cho la` dda~ qua' ddu? .

     Theo tie^?u su+? ta'c gia? thi` Hu+ng sinh ra o+? My~ Tho, ho.c tru+o+`ng Nguye^~n DDi`nh Chie^?u, cu~ng la` tru+o+`ng cu?a to^i, co' le~ tru+o+'c Hu+ng chu+`ng 10, 15 na(m, to^i ho.c cu`ng lo+'p vo+'i Khu+o+ng Hu+~u DDie^?u (kho^ng bie^'t co' ho. ha`ng gi` vo+'i dda.i ta' Khu+o+ng Hu+~u Ba' kho^ng ?) . Nay ga(.p Hu+ng o+? ha?i ngoa.i va` ca^`m bu't nhu+ nhau to^i mu+`ng la('m . Tha^'y Hu+ng vie^'t ha(ng to^i ca`ng mu+`ng . Cha(?ng bie^'t khi na`o mo+'i ddo^'i die^.n ddu+o+.c vo+'i nhau . Thi?nh thoa?ng Hu+ng go.i: Anh ma.nh kho^ng, ddang vie^'t gi` ? To^i cu~ng ho?i: Hu+ng ddang vie^'t gi` ? Vu+`a ro^`i Hu+ng dda'p: Mo^.t Gia^'c Mo+ Tie^n . To^i cu+o+`i ba?o: Tie^n gi` nu+~a ? Tie^n na(`m be^n ca.nh ha(`ng dde^m ma` co`n mo+ thi` coi chu+`ng ba^`m mi`nh co' nga`y ddo' nghe ba.n! Hu+ng cu+o+`i ho^`n nhie^n . To^i la.i nho+' tha(`ng be' bi. bi.nh su+ng pho^?i ho^`i Hu+ng la`m "Tru`m" o+? Phu' Quo^'c . Hu+ng no'i:

     - No' dda~ le^n dda.i ho.c .

     - Co`n o^ng gia` ? O^?ng co' sang dda^y kho^ng ?

     Ma'y bo^~ng ke^u re` re` to^i kho^ng co`n nghe ro~ tie^'ng Hu+ng nu+~a . To^i kho^ng no'i tie^'p ddu+o+.c, to^i kho'c ... khi nghi~ to+'i o^ng, va` ba^y gio+` vie^'t the^m ra dda^y: Chu'c Hu+ng va` Ho^`ng Lan tha`nh co^ng va` ha.nh phu'c .

Khai bu't 94.
Xua^n Vu~

Ba`i Tru+o+'c Trang Chi'nh Ba`i Ke^' Tie^'p

---