Go:
[MAIN PAGE]
Fonts:
[VIQR]
[VNI]
[UNICODE]
[VISCII]
[VPS]
Chuye^.n Nghe Qua Ro^`i Bo?
Nguye^~n Ta^'n Hu+ng
Pha`m la`m "ca^y sa^.y bie^'t suy nghi~" (Pascal), ddo^i lu'c
chu'ng ta cu~ng tu+. ho?i: Ta.i sao ta dde^'n dda^y, ta.i sao
ta sinh ra tre^n co~i ddo+`i na`y ? Ro^`i, ta.i sao ta pha?i
che^'t ddi va` lu'c che^'t ta se~ ddi ve^` dda^u ? Xa ho+n,
cuo^.c so^'ng ba va.n sa'u nga`n nga`y cu?a chu'ng ta, dde^'n
ro^`i ddi, co' bao ha`m mo^.t y' nghi~a gi` cha(ng ?
Theo nhu+ mo.i ngu+o+`i thu+o+`ng hie^?u, thi` tuo^`ng nhu+ lu'c
che^'t chu'ng ta chi? co' hai con ddu+o+`ng: mo^.t la` le^n thie^n
dda`ng, hai la` xuo^'ng ddi.a ngu.c! Va`, dde^? cho thie^n
dda`ng cu`ng ddi.a ngu.c co`n cho^~ tro^'ng, co' vo^ thi` pha?i
co' ra, co' pha?i vi` mo^.t ly' do hay mo^.t ddie^`u kie^.n na`o
ddo' chu'ng ta la.i pha?i ro+i ro+'t tu+` thie^n dda`ng hoa(.c
tro^`i le^n tu+` ddi.a ngu.c, la`m la.i cuo^.c so^'ng tre^n cho^'n
du+o+ng gian, tra^`n the^' ?
Co' le~ loa`i ngu+o+`i dda~ to^'n gia^'y mu+.c nhie^`u nhu+'t
cho nhu+~ng co^ng tri`nh nghie^n cu+'u, nhu+~ng ba`n tha?o
ro^'t ra'o ve^` ca'c dde^` ta`i, ca'c va^'n na.n ne^u tre^n!
Ca'ch to^'t ho+n he^'t, theo thie^?n y' cu?a rie^ng to^i,
chu'ng ta co' the^? du+.a va`o kinh sa'ch dde^?, mo^.t la^`n
nu+~a, ddi ti`m nhu+~ng ca^u tra? lo+`i kha? di~ cha^'p nha^.n
ddu+o+.c!
Trong kinh "Tha'nh Ngo^n Hie^.p Tuye^?n" cu?a dda.o Cao DDa`i,
dda`n co+ nga`y 13 tha'ng 6, na(m Bi'nh Da^`n (1929), Tha^`y,
tu+'c Ngo.c Hoa`ng Thu+o+.ng DDe^', co' da.y:
"Su+. che^'t, thu+o+`ng the^' gian go.i che^'t la` he^'t, la` vi`
do^'t kho^ng bie^'t DDa.o ne^n tu+o+?ng la^`m .
Kha('p trong nha^n loa.i trong ma(.t DDi.a Ca^`u na`y, pha^`n
ddo^ng vi` ki'nh tho+` Ta` qua'i ma` Ta` qua'i vo^'n chu+'a
su+. che^'t thi` tu+'c nhie^n chu'ng no' o+? trong vo`ng su+.
che^'t la` pha?i tie^u die^.t, thi` bie^'t bao gio+` bie^'t
dda(.ng su+. ha(`ng so^'ng la` gi` ... Cu+o+`i ... Ne^'u Tha^`y
kho^ng dde^'n ki.p, thi` ca'c con cu~ng va^~n bi. trong vo`ng
su+. che^'t .
Ta` mi. cu~ng nhu+ mo^.t ho^.t lu'a bi. ha^?m ma` thu'i, thi`
the^' na`o mo.c dda(.ng ma` sanh bo^ng tro^? tra'i .
Co`n ba^.c cho+n tu ti? nhu+ mo^.t ho^.t gio^'ng to^'t, he^~ gieo
xuo^'ng thi` ca^y le^n, ca^y le^n thi` tro^? bo^ng, tro^? bo^ng
ro^`i sanh tra'i, ma` bie^'n bie^'n sanh sanh ca`ng ta(ng so^' .
Vi` va^.y ma` ca'c con pha?i bo? xa'c tra^`n, ma` bo^ng tra'i
thie^ng lie^ng ca'c con sanh hoa' cho+n tha^`n; cho+n tha^`n la.i
bie^'n ha(`ng muo^n the^m so^' ta(ng le^n hoa`i . A^'y la` DDa.o .
Bo+?i va^.y mo^.t cho+n tha^`n Tha^`y ma` sanh hoa' the^m chu+
Pha^.t, chu+ Tie^n, chu+ Tha'nh, chu+ Tha^`n va` toa`n ca? nho+n
loa.i trong Ca`n Kho^n The^' Gia'i; ne^n chi ca'c con la` Tha^`y,
Tha^`y la` ca'c con .
Nhu+ ke? be^n Pha^.t Gia'o hay ta(.ng Nhie^n DDa(ng la` Chu+o+?ng
Gia'o; Nhie^n DDa(ng vo^'n sanh ra ddo+`i Hie^n Vie^n-Huy`nh DDe^' .
Ngu+o+`i go.i Quan A^m la` Nu+~ Pha^.t To^ng, ma` Quan A^m vo^'n la`
Tu+` Ha`ng DDa.o Nha^n bie^'n tha^n . Tu+` Ha`ng la.i sanh ra lu'c
Phong Tha^`n ddo+`i nha` Thu+o+ng .
Ngu+o+`i ta go.i Thi'ch Ca Ma^u Ni la` Pha^.t To^? . Thi'ch Ca vo^'n
sanh ra ddo+`i nha` Cha^u .
Ngu+o+`i ta go.i La~o Tu+? la` Tie^n To^? Gia'o, thi` La~o Tu+? cu~ng
sanh ra ddo+`i nha` Cha^u .
Ngu+o+`i go.i Je'sus la` Tha'nh DDa.o Chu+o+?ng Gia'o, thi` Je'sus
la.i sinh nha(`m ddo+`i nha` Ho+'n .
Tha^`y ho?i va^.y cho+' ai sanh ra ca'c DDa^'ng a^'y ?
Khi' Hu+ Vo^ sanh co' mo^.t Tha^`y . Co`n ma^'y DDa^'ng Tha^`y ke^?
ddo', ai sanh ? A^'y la` DDa.o . Ca'c con ne^n bie^'t .
Ne^'u kho^ng co' Tha^`y thi` kho^ng co' chi trong Ca`n Kho^n The^'
Gia'i na^`y; ma` ne^'u kho^ng co' Hu+ Vo^ chi khi' thi` kho^ng co'
Tha^`y ."
Xe't ky~ trong dda`n co+ na`y, dda(.c bie^.t, Tha^`y dda~ hai
la^`n no'i ca^u: "A^'y la` DDa.o"! Va^.y thi` DDa.o
la` gi` ma` Tha^`y co`n da(.n: "Ca'c con ne^n bie^'t ?" Nhu+ng,
bie^'t ba(`ng ca'ch na`o dda^y ? Va`, hie^?u theo le~ na`o dda^y ?
Trong kinh DDa.i Thu+`a Cho+n Gia'o, dda`n co+ nga`y 25, tha'ng 8,
na(m Bi'nh Ty' (1936), Tha^`y co`n cho bie^'t the^m:
"Gio+` nay, Tha^`y gia'ng dda`n dde^? ddo^i lo+`i bi' khuye^'t
ta^m truye^`n cho ca'c con do` xe't, ta^`m tu cho thua^.n
Thie^n DDa.o, thoa't ca?nh die^m phu`, tra'nh kho?i lu+o+'i
tra^`n lao nho^'t ha~m .
Phu':
Co+ ma^`u nhie^.m cu?a Ta.o DDoan,
a^?n vi co' ta^`m suy mo+'i tha^'u dda'o,
Pha'p ta^m truye^`n, ddu+o+`ng Cho+n DDa.o,
pha?i gia co^ng tham kha?o mo+'i tu+o+`ng tri .
Ly' hu+ vo^ ca^`n pha?i nghi~ suy,
va.n pha'p nhie^.m vo^ vi cao thu+o+.ng .
Ki`a Pha^.t, Tha'nh, Tie^n, phi' bao co^ng
ti`m cho ra cho+n tu+o+'ng .
DDoa.t le~ Tro+`i a?nh hu+o+?ng
ly' ddu+o+ng nhie^n,
O^i! la` ddo+`i chi.u: buo^`n, lo,
kho^?, na.n, na~o phie^`n,
Mang nho+n qua? no^'i chuye^`n
ddo+`i na`y sang kie^'p no.,
Vi` va^.t du.c dda^?y ddu+a
con ngu+o+`i va`o ne?o kho',
Kie^'p ddo.a dda`y sao du+'t bo?
ddu+o+.c tra'i chu? oan gia .
Ca'c con muo^'n tho^ng suo^'t ly' tinh vi thi` ca^`n pha?i su+?a
ta^m cho chi'nh ddi'nh, ta^.p ta'nh chi' thie^.n chi' my~ cho
hie^.p le~ ddie^`u ho`a, thua^.n tu`ng Cho+n DDa.o .
Trong co+ ma^`u nhie^.m cu?a Pha^.t Tro+`i ra^'t nhie^`u phe'p
la., nhu+ng kho^ng bao gio+` ca'c con la^'y ma('t thi.t, tri'
pha`m, tai tu.c ma` do` xe't tha^'u le~ hu+ linh dda^u ?
Ca'c con muo^'n tha^'u le~ hu+ linh, tru+o+'c pha?i ddi.nh ca'i
ta^m, gi`n ca'i y', nha('m ma('t, bi't tai thi` co' le~ ro~ chu't
i't .
Trong pha'p nhie^.m, no' a^?n vi sa^u ki'n cao xa da^`u la^'y
nu+o+'c bie^?n ve~ vo+`i cu~ng kho^ng suo^'t ly' . Tha'nh tru+o+'c
Hie^`n xu+a ra co^ng tham kha?o, ma~n kie^'p cu`ng ddo+`i ma` ve'n
chu+a dda(.ng ca'i ma`n bi' ma^.t cu?a Ta.o Ho'a ddo'n nga(n .
Nhu+ng ca^`n nhu+'t la` tra^`m tu+ ma(.c tu+o+?ng, nha^.p ddi.nh
tham thie^`n thi` ga(.p Cho+n Tie^n kha^?u truye^`n cho ro~ DDa.o,
cho+' su+. ma^`u nhie^.m tuye^.t xa?o cu?a Tro+`i, da^~u Pha^.t,
Tie^n chu+a tri no^?i .
Ca'c con nga`y ho^m nay ga(.p DDa.o Tha^`y hoa(`ng ho'a thi` ca^`n
la^.p chi' luye^.n phanh, ddem ca'i bo^?n ta'nh hu+ linh tro+? ve^`
ngo^i vi. cu~ .
Nga`y gio+` cuo^'i cu`ng, Tha^`y vi` thu+o+ng ye^u ca'c con pha?i
gia'ng pha`m ma` di`u da('t ca'c con tro+? la.i, nhu+ng ca'c con
pha?i he^'t lo`ng, ddu+`ng y? mi`nh, hay la` tu+o+?ng Tha^`y
thu+o+ng ye^u ro^`i bie^'ng nha'c . Ca'c con ne^n bie^'t ra(`ng:
da^`u Tha^`y cu~ng pha?i chi.u du+o+'i quye^`n lua^.t cu?a DDa.o
thay ."
Nhu+ va^.y, qua dda`n co+ na`y va` qua lo+`i Tha^`y da.y, chu'ng
ta bie^'t va` hie^?u ra(`ng ... DDa.o pha?i la` mo^.t ca'i gi`
lo+'n lao, huye^`n die^.u la('m, dde^'n no^~i ngay ca? Tha^`y
ma` ... cu~ng pha?i chi.u du+o+'i quye^`n lua^.t cu?a DDa.o ...
La.i nu+~a, trong kinh "Qui Ngu+o+n Tru+.c Chi?" (Pha^.t Gia'o)
cu~ng co' ba`i ke^. ra(`ng:
Hu+~u va^.t tie^n thie^n ddi.a
Vo^ hi`nh bo^?n ti.ch lie^u
Na(ng vi va.n va^.t chu?
Ba^'t tru.c tu+' tho+`i ddie^u
ma` Minh Tru+.c thie^`n su+ di.ch nhu+ sau:
Co' va^.t tru+o+'c tro+`i dda^'t
Kho^ng hi`nh vo^'n la(.ng trang
La` nguo^`n sanh va.n va^.t
Co`n ma~i cha(?ng ddie^u ta`n
Nhu+ va^.y ... ca'i va^.t co' tru+o+'c tro+`i dda^'t hay ca'i
khi' Hu+ Vo^ sinh ra Tha^`y ... pha?i la` ca'i DDa.o ma` tho^i!
Va` ro^.ng ho+n mo^.t chu't, co' the^? no'i ca'i DDa.o na`y
chi'nh la` ca'i ma` Pha^.t go.i la` "tu+. ta'nh", La~o go.i
la` "co^'c tha^`n" va` Nho go.i la` "thie^n ly'" ...
Ro^`i khoa ho.c ho+n mo^.t chu't, theo thie^?n y' cu?a to^i,
DDa.o chi'nh la` ... Ho'a Co^ng, la` Ta.o DDoan nhu+ Tha^`y
da.y, dda~ ta.o ra nhu+~ng "lua^.t ta.o ho'a, lua^.t thie^n
nhie^n" (laws of the nature) trong vu~ tru.! Euclid
co' ti`m ra ddi.nh dde^` toa'n ho.c, Newton co' ti`m ra lua^.t
va.n va^.t ha^'p da^~n, Einstein co' ti`m ra co^ng thu+'c
E=MC2, v .v ... thi` cu~ng chi? la` "ti`m ra," co`n "la`m ra"
a('t pha?i do chi'nh DDa.o va^.y ...
Ne^'u hie^?u DDa.o la` ca'i dda~ la`m ra "lua^.t ta.o ho'a,
lua^.t thie^n nhie^n" thi` hi`nh nhu+ bie^?u tu+o+.ng cu?a DDa.o
(chu+a pha?i tha^.t la` DDa.o, vi` ne^'u tha^'y tha^.t la`
DDa.o thi` tha`nh Pha^.t ma^'t ro^`i) ddang so+` so+` tru+o+'c
ma('t ta ... Cu+.c a^m hu't cu+.c du+o+ng cu?a hai tho?i nam cha^m,
a^'y la` DDa.o! Ga'i trai, dda`n ba` dda`n o^ng ye^u nhau,
a^'y la` DDa.o! La`m a'c ga(.p a'c, a^'y la` DDa.o!
He^~ co' Tha^`n, Tha'nh, Tie^n, Pha^.t thi` pha?i co' ma, qui?,
ye^u, tinh ..., a^'y la` DDa.o! Tha'i cu+.c sinh lu+o+~ng
nghi, lu+o+~ng nghi sinh tu+' tu+o+.ng, tu+' tu+o+.ng sinh ba't
qua'i ..., a^'y la` DDa.o! So^'ng thua^.n theo thie^n nhie^n
la` ho+.p vo+'i lo`ng Tro+`i, a^'y la` DDa.o! Lu+o+'i Tro+`i
lo^`ng lo^.ng tuy thu+a ma` kho' lo.t, a^'y la` DDa.o! Nhu+'t
bo^?n ta'n va.n thu`, va.n thu` qui nhu+'t bo^?n, tu+'c mo^.t go^'c
sinh ra muo^n loa`i, muo^n loa`i quay ve^` mo^.t go^'c, a^'y la`
DDa.o (vo+'i khoa ho.c ve^` gene, DNA, ca'c ba'c si~ cu~ng
dda~ chu+'ng minh ddu+o+.c su+. lie^n he^., ra`ng buo^.c na`y)!
Bi`nh thu+o+`ng ta^m thi. DDa.o, a^'y la` DDa.o!
Tha^.m chi' dde^'n ddi, ddu+'ng, na(`m, ngo^`i ..., cu~ng va^.y,
a^'y la` DDa.o! Thi` ra ... DDa.o bao tru`m, ba`ng
ba.c kha('p mo.i no+i mo.i co~i, muo^n loa`i muo^n va^.t ... hu+~u
hi`nh cu~ng nhu+ vo^ vi, qua? kho^ng sai! To'm la.i, ai la`m gi`
thi` la`m, DDa.o, tu+'c "lua^.t ta.o ho'a, lua^.t thie^n
nhie^n" cu+' ma~i ma~i va^.n ha`nh, va^`n xoay! Va` mo^.t su+.
tha^.t ... an nhie^n tu+. ta.i dda~ ung dung to? ra.ng , hie^?n
ba`i vi` ro~ ra`ng DDa.o vo^'n vo^ hi`nh vo^ tu+o+'ng,
vo^ thanh vo^ sa('c, vo^ thi? vo^ chung, vo^ sanh vo^ die^.t ...
Thie^`n su+ Minh Tru+.c, trong khi di.ch quye^?n "Pha'p Bu+?u
DDa`n Kinh" cu?a Lu.c To^? Hue^. Na(ng dda~ co' chu' gia?i
nhu+ sau:
"DDu+'c Lu.c To^? no'i muo^n loa`i tu+. co' DDa.o, nghi~a la`
trong va.n va^.t tu+` loa`i ngu+o+`i cho to+'i loa`i xua^?n
ddo^.ng ha`m linh (co^n tru`ng), mo^.t ho^.t ca't, ho^.t
bu.i cu~ng dde^`u co' su+. SO^'NG THIE^N NHIE^N (Vie Divine) .
Ta.i con ngu+o+`i go.i la` Bo^?n ta'nh, ta.i ca^`m thu' go.i
la` bo^?n na(ng, ta.i va^.t (cha^'t) go.i la` (bo^?n) ly' .
Bo^?n ta'nh, bo^?n na(ng, (bo^?n) ly' vo^'n ddo^`ng mo^.t
bo^?n the^? cu?a vu~ tru. va` va.n va^.t tu+'c la` DDa.o .
Tu+` loa`i kim tha.ch tie^'n ho'a la^`n to+'i loa`i thu' ca^`m,
tu+` thu' ca^`m tie^'n ho'a le^n loa`i ngu+o+`i, loa`i ngu+o+`i
tu ha`nh tie^'n ho'a le^n bu+.c Tha^`n Tha'nh Tie^n Pha^.t,
a^'y dde^`u do mo^.t le~ DDa.o pha't trie^?n o+? trong mo^~i
loa`i va^.y .
Muo^n loa`i nho+` SU+. SO^'NG THIE^N NHIE^N tu+'c la` DDa.o ma`
sanh sa?n va` tie^'n ho'a . Gie^'t hay pha' hoa.i mo^.t loa`i
na`o, tu+'c la` la`m tra'i lua^.t ta.o ho'a, la` du+'t SU+.
SO^'NG THIE^N NHIE^N trong ddo', tu+'c la` la`m tro+? nga.i
co+ pha't trie^?n cu?a DDa.o va^.y . To^.i pha.m na`y la`m
ma^'t he^'t thie^.n ca(n tu+'c la` lo`ng tu+` bi nha^n a'i
o+? no+i ta'nh ddu+'c cu?a mi`nh .
Muo^'n ra(n to^.i dda.i a'c na`y, Tam gia'o Tha'nh nho+n
xu+o+'ng ra thuye^'t A'I NHO+N LO+.I VA^.T . Nho gia'o go.i
la` A'i sanh, Thi'ch gia'o go.i la` Sie^u sanh, DDa.o (La~o)
gia'o go.i la` DDo^. sanh . Tam gia'o Tha'nh nho+n ddo^`ng
mo^.t bo^?n y' la` khuye^n chu'ng sanh to? lo`ng thu+o+ng
tie^'c ca'c loa`i, giu'p cho mo^~i loa`i ddu+o+.c so^'ng
va` tie^'n ho'a ma~i . Giu'p nhu+ the^' tu+'c la` mi`nh
giu'p va`o co+ ho'a du.c cu?a THIE^N NHIE^N va^.y ."
Qua pha^`n tre^n, chu'ng ta nha^.n tha^'y chuye^.n ti`m
hie^?u chu+~ DDa.o, chuye^.n so^'ng theo le~
DDa.o ..., ke^? ra cu~ng dda^u co' gi` la` cao sie^u
hay kho' kha(n cho la('m! Nhu+ng, ta.i sao Pha^.t no'i "DDa.o
ba^'t kha? tu+ nghi`," tu+'c la` "DDa.o kho^ng the^? nghi~ ba`n"
ddu+o+.c ? The^m nu+~a, trong DDa.o DDu+'c Kinh, ta.i sao La~o
Tu+? cu~ng la.i no'i: "DDa.o kha? DDa.o phi thu+o+`ng DDa.o, Danh
kha? Danh phi thu+o+`ng Danh" (ta.m hie^?u la`: "DDa.o ma`
no'i ra ddu+o+.c cha(?ng pha?i DDa.o! Te^n ma` no'i ra
ddu+o+.c cha(?ng pha?i Te^n") la` the^' na`o ?
A^.y, thi` ra ngay ca? dda(.t ca'i te^n DDa.o cho ...
DDa.o cu~ng dda~ la` sai ro^`i! Cu`ng la('m thi` chi?
la`m ddu+o+.c "ngo'n tay chi? tra(ng" ma` tho^i! The^' thi`,
nhu+~ng do`ng do+? do+? u+o+ng u+o+ng tre^n dda^y coi
nhu+ ... chuye^.n nghe qua ro^`i bo? va^.y ...
Ba`i Tru+o+'c
Trang Chi'nh
Ba`i Ke^' Tie^'p