Go: [MAIN PAGE]
Fonts: [VIQR] [VNI] [UNICODE] [VISCII] [VPS]


Mo^.t Phu+o+ng Tro+`i Mo+'i

Nguye^~n Ta^'n Hu+ng


     Pha`m sinh ra la`m ngu+o+`i, ngoa.i tru+` nhu+~ng ke? tho+` chu? nghi~a vo^ tha^`n, ha^`u nhu+ ai ai cu~ng tin tu+o+?ng dde^'n tha^`n quye^`n . He^~ tin tu+o+?ng dde^'n tha^`n quye^`n thi` tin tu+o+?ng ra(`ng ngoa`i co~i hu+~u hi`nh la` no+i chu'ng ta ddang so^'ng co`n co' the^' gio+'i vo^ hi`nh . Va` tu+o+ng tu+. nhu+ va^.y, he^~ tin tu+o+?ng dde^'n tha^`n quye^`n thi` cu~ng tin tu+o+?ng ra(`ng ngoa`i tha^n xa'c hu+~u hi`nh chu'ng ta ddang ddi ddu+'ng, no'i cu+o+`i, a(n ngu? v .v ... co`n co' ca'i go.i la` linh ho^`n vo^ sa('c tu+o+'ng . Ma(.c du` dda~ no'i la` tin tu+o+?ng, tu+'c la` ddo^i lu'c kho^ng the^? gia?i thi'ch ddu+o+.c, nhu+ng khoa ho.c cu~ng dda~ tu+`ng chu+'ng minh ra(`ng ... co' the^' gio+'i be^n kia ma` ba(`ng ma('t pha`m ta kho^ng the^? na`o, kho^ng ta`i na`o nhi`n tha^'y!

     Tha^.t ra, cu~ng cha(?ng ca^`n chi dde^'n khoa ho.c ta^n tie^'n hie^.n dda.i cu?a the^' ky? 21, tu+` nga`n xu+a, ngu+o+`i ta dda~ chu+'ng minh ddu+o+.c su+. hie^.n hu+~u cu?a the^' gio+'i be^n kia ba(`ng ca'ch ta.o mo^'i lie^n la.c giu+~a hai the^' gio+'i hu+~u hi`nh va` vo^ hi`nh . Mo^'i lie^n la.c de^~ hie^?u, de^~ nha^.n ho+n he^'t co' the^? no'i la`:
su+. ca^`u co+ va` su+. le^n ddo^`ng .

     Ca^`u co+ co' nhie^`u ca'ch . Ca'ch de^~ nhu+'t ma` ngay tu+` ho^`i co`n nho? chu'ng ta thu+o+`ng la`m la` ca('t mie^'ng va'n (lu+.a va'n ho`m tu+` ca'c ma? la.n thi` to^'t ho+n, theo kinh nghie^.m) hi`nh tra'i tim dde^? le^n tre^n mo^.t ma?nh gia^'y co' vie^'t sa(~n ca'c ma^~u tu+. ABC ... va` na(m da^'u sa('c huye^`n na(.ng ho?i nga~ tre^n mo^.t vo`ng cung hi`nh ba'n nguye^.t . Co^.ng the^m hai chu+~ "Tha(ng", "Gia'ng" phi'a be^n du+o+'i la` xong . Kinh ca^`u co+ cu~ng co' nhie^`u ba`i, hoa(.c nhu+ bo.n nho? to^i o+? nhu+~ng na(m dda^`u tho+`i trung ho.c, va^~n la^'y mo^.t ddoa.n trong "Va(n Te^' Tha^.p Loa.i Chu'ng Sinh" cu?a cu. Nguye^~n Du la`m lo+`i ca^`u mo+`i:

         ...
         Mo^~i ngu+o+`i mo^.t nghie^.p kha'c nhau
         Ho^`n xie^u pha'ch la.c, bie^'t dda^u ba^y gio+`
         Hoa(.c ho^`n a^?n do.c bo+`, do.c bu.i
         Hoa(.c ho^`n nu+o+ng ngo.n suo^'i, cha^n ma^y
         Hoa(.c la` bu.i co?, bo'ng ca^y
         Hoa(.c la` ca^`u no., qua'n na^`y bo+ vo+
         Hoa(.c ho^`n tu+.a Tha^`n tu+`, Pha^.t tu+.
         Hoa(.c ho^`n nu+o+ng dda^`u cho+., cuo^'i so^ng
         Hoa(.c la` tho+ tha^?n ddo^`ng kho^ng
         Hoa(.c no+i go` ddo^'ng, hoa(.c vu`ng lau tre
         Ma^'y thu chi.u nhie^`u be^` tha('m thie^'t
         Da. he'o kho^, gio' re't ca(m ca(m
         Da~i da^`u bie^'t ma^'y tra(m na(m
         Kho'c than du+o+'i dda^'t, a(n na(`m trong su+o+ng
         Nghe ga` ga'y ti`m ddu+o+`ng la'nh a^?n
         Ta('t ma(.t tro+`i, la^?n tha^?n do` ra
         Lo^i tho^i a(~m tre?, da('t gia`
         Co' kho^n thie^ng ho+~i, la.i ma` chu+'ng minh
         ...


     Le~ di~ nhie^n, co' the^? ddo.c ra tie^'ng hay ddo.c tha^`m trong mie^.ng cu~ng ddu+o+.c mie^~n la` nie^`m tin va` lo`ng da. cu?a ca'c ngu+o+`i ca^`u co+ ddang dda(.t ngo'n tay tro? cu?a mi`nh le^n hi`nh co+ (ba, bo^'n hoa(.c nhie^`u ca`ng hay vi` ddie^?n ca`ng ma.nh, co+ cha.y ca`ng nhanh) co' tha`nh kha^?n hay kho^ng ma` Tha'nh, Tha^`n (gia? hay thie^.t cu~ng kho' bie^'t) hay ye^u, tinh, qui?, ma ... oan ho^`n uo^?ng tu+? se~ nha^.p va`o ... Co+ cha.y vo`ng vo`ng ro^`i mu~i co+ (cho't tra'i tim) cho^'c cho^'c se~ ngu+`ng la.i, chi? va`o tu+`ng ma^~u tu+. mo^.t dde^? mi`nh ra'p va^`n tha`nh tu+`ng chu+~ ma` hie^?u co+ muo^'n no'i gi` ...

     DDo' la` ca^`u co+ ma! Co`n ca'c ca'ch ca^`u co+ kha'c co' ti'nh cha^'t thie^ng lie^ng thu+o+`ng ddu+o+.c a'p du.ng trong ca'c ho^.i tha'nh tre^n kha('p the^' gio+'i, nha^'t la` ca'c ho^.i tha'nh, tha'nh tha^'t Cao DDa`i, chu+a he^` tha^'y ngoa`i da^n da~ . Ba(`ng ca'ch ke^ mo^.t ca'i ba`n con nghie^ng nghie^ng (hai cha^n cao hai cha^n tha^'p), dde^? khi ca'c dda^'ng thie^ng lie^ng, Tro+`i Pha^.t Tie^n Tha'nh Tha^`n, gia'ng ddie^?n thi` se~ nha('c hai cha^n tha^'p le^n ma` go~ xuo^'ng ne^`n ... Tu`y theo u+o+'c hie^.u, go~ 1 tie^'ng la` A, hai tie^'ng la` B, v .v ..., ma` ra'p la.i tha`nh chu+~ . Hoa(.c cao ho+n mo^.t bu+.c la` su+? du.ng "ngo.c co+" hoa(.c "dda.i ngo.c co+" (mo^.t ca'i gio? tre ddan co' ga('n ngo`i vie^'t hi`nh con chim loan ba(`ng ca^y o+? dda(`ng dda^`u) dde^? co+ vie^'t tha(?ng ra tu+`ng chu+~ mo^.t le^n ma(.t kie^'ng co' ra?i ga.o, bo^.t pha^'n hay tu+o+'i mo^.t lo+'p ru+o+.u mo?ng ...

     "Le^n ddo^`ng" thi` tu`y theo ca(n co+ cu?a "ddo^`ng tu+?" ma` cu~ng chia la`m hai tha`nh pha^`n . Mo^.t la` ddo^`ng bo'ng cu?a me^ ti'n di. ddoan o+? ca'c no+i ca^`u ho^`n , nha^.p xa'c trong tho^n , xo'm , nha` rie^ng ma` ca'c ddo^`ng co^'t , ba` bo'ng thu+o+`ng la` ke? pha`m tu.c cha(?ng pha?i ngu+o+`i tu ha`nh . DDie^`u na`y ha^`u he^'t chu'ng ta ai ai cu~ng dde^`u , i't nhu+'t mo^.t va`i la^`n , dda~ tu+`ng chu+'ng kie^'n hay kinh nghie^.m qua . Hai la` "ddo^`ng tu+? thu+' thie^.t ," kho^ng pha?i la` mo^.t ngu+o+`i con trai co`n nho? , ma` la` nhu+~ng ngu+o+`i dda~ tru+o+`ng chay , tuye^.t du.c , dda.o ha.nh cao ... nam cu~ng nhu+ nu+~ , ddu+o+.c ca'c dda^'ng thie^ng lie^ng cho.n lu+.a dde^? du`ng va`o vai tro` "thu? co+ cha^'p bu't ." Vie^'t tha(?ng ra tu+`ng chu+~ (nhu+ tri`nh ba`y be^n tre^n) hoa(.c no'i ra tha(?ng ra tu+`ng tie^'ng (de^~ ca?m nha^.n ho+n vi` kho^ng bi. ma^'t tho+`i gian ti'nh) ! Va` , trong tru+o+`ng ho+.p na`y , tu+` ngu+~ "le^n ddo^`ng" kho^ng co`n mang y' nghi~a tho^ng thu+o+`ng nu+~a , ma` pha?i hie^?u la` mo^.t "dda`n co+" vo+'i nhie^`u ngu+o+`i co' tu+`ng nhie^.m vu. kha'c nhau nhu+ "Chu+'ng dda`n , Pha'p dda`n , Ho^. dda`n (ta^'t ca? mo.i ngu+o+`i tham du+.) , DDo^`ng tu+? , DDo^.c gia? , DDie^?n ky' ... ," v .v ...

     DDa(.c bie^.t, qua su+. "ca^`u co+" hay su+. su+? du.ng "ddo^`ng tu+?" theo chie^`u hu+o+'ng "huye^`n die^.u thie^ng lie^ng," ke^? tu+` na(m 1926, tre^n ma(.t qua? ddi.a ca^`u na`y, toa`n the^? nha^n loa.i tre^n the^' gio+'i co' the^m mo^.t dda.o mo+'i: DDa.o Cao DDa`i! Qua ddu+'c Cao DDa`i Tie^n O^ng DDa.i Bo^` Ta't Ma Ha Ta't, ta' danh cu?a ddu+'c Huye^`n Khung Cao Thu+o+.ng DDe^', tu+'c Tro+`i nhu+ng va^~n thu+o+`ng hay xu+ng la` Tha^`y! Va` ddu+o+ng nhie^n, rie^ng ddo^'i vo+'i ngu+o+`i Vie^.t Nam chu'ng ta, ha^`u nhu+ ai ai cu~ng bie^'t qua co+ dda.o na`y, kho^ng nhie^`u thi` i't . Li.ch su+? tha`nh la^.p dda.o tu+` buo^?i so+ khai dde^'n ho^`i pho^? ddo^., truye^`n ba' trong da^n gian, va` ro^`i chia chi la^.p pha'i ... ra^'t la` do^ng da`i ne^'u muo^'n ddi sa^u va`o chi tie^'t! Nhu+ng, dda.i kha'i, ba(`ng nhu+~ng lo+`i co+ lu'c nha(.t lu'c khoan, lu'c nhu+ ra li.nh lu'c nhu+ ddu`a vui ca'c vi. Tha^`n Tha'nh Tie^n Pha^.t va` Tha^`y dda~ di`u da('t va` chie^'m tro.n lo`ng tin cu?a mu+o+`i hai dde^. tu+? dda^`u tie^n, toa`n la` nhu+~ng ngu+o+`i ho.c thu+'c cao, co' ddi.a vi. trong xa~ ho^.i ddu+o+ng tho+`i . Te^n cu?a mu+o+`i hai vi. na`y ddu+o+.c lo^`ng trong ba ca^u dda^`u (vie^'t chu+~ hoa) cu?a bo^'n ca^u tho+:

         CHIE^U KY` TRUNG ddo^. da^~n HOA`I sanh
         BA?N dda.o khai SANG QUI' GIA?NG tha`nh
         HA^.U DDU+'C TA('C CU+ thie^n ddi.a ca?nh
         HU+O+`N MINH MA^N dda'o thu? dda`i danh ...


     Ba vi. sau trong ca^u cuo^'i, ma(.c du` kho^ng co' ma(.t trong buo^?i ca^`u co+ na`y, nhu+ng Tha^`y dda~ cho bie^'t tru+o+'c ro^`i ho. se~ co' di.p "nha^.p cuo^.c" o+? nhu+~ng nga`y sa('p to+'i trong mo^.t tu+o+ng lai ga^`n .

     Va`, qua kinh nghie^.m cu?a vi. dde^. tu+? dda^`u tie^n CHIE^U, nga`i NGO^ VA(N CHIE^U, Tha^`y co`n da.y tho+` tha'nh tu+o+.ng Thie^n Nha~n vo+'i ngu. y' nhu+ sau:

         Nha~n thi. chu? ta^m
         Lu+o+~ng quang chu? te^?
         Quang thi. tha^`n
         Tha^`n thi. thie^n
         Thie^n gia? nga~ gia?


     Ta.m hie^?u la` ... ma('t la`m chu? ca'i ta^m, hai luo^`ng sa'ng la`m chu'a te^?, a'nh sa'ng la` tha^`n lu+.c, tha^`n lu+.c la` thie^n lu+.c, thie^n lu+.c la` ta, tu+'c Tro+`i, tu+'c Tha^`y ...

     DDo' la` chuye^.n xa xu+a dda~ 76 na(m qua, nga`y nay va`o tho+`i buo^?i 2002, ne^'u ai co' "computer" va` hay "surf the net," muo^'n ti`m hie^?u ddie^`u gi` ve^` Vie^.t Nam, chi? ca^`n "search" (qua Yahoo.com hoa(.c Google.com cha(?ng ha.n) chu+~ "Viet Nam" kho^ng da^'u la` co' ddu? mo.i thu+', tu+` a(n cho+i dda`ng ddie^'m cho dde^'n tu ta^m du+o+~ng ta'nh ... dde^`u ddu+o+.c tri`nh ba`y, ba`n tha?o co^ng khai bo+?i ngu+o+`i Vie^.t la^~n ngu+o+`i ngoa.i quo^'c, ma(.c su+'c ma` nghie^n cu+'u, ti`m to`i, ho.c ho?i ...

     Hie^?n nhie^n, trong khi "search" chu+~ "Viet Nam" se~ co' "Du Lich Viet Nam"! Va` trong "Du Lich Viet Nam", ngoa`i Hue^', Sa`i Go`n, Ha` No^.i ..., ngoa`i vi.nh Ha. Long, Ba'i Tu+? Long, China Beach (o+? DDa` Na(~ng, vu`ng Ngu~ Ha`nh So+n), Nha Trang Beach, v .v ... ta la.i tha^'y ddi.a pha^.n ti?nh Ta^y Ninh vo+'i Tha'nh Tha^'t Cao DDa`i ddu+o+.c ve? kie^?u, xa^y ca^'t do lo+`i chi? da.y cu?a Be^` Tre^n qua co+ bu't, hie^.n ra nhu+ mo^.t ky` quan the^' gio+'i cho mo.i ngu+o+`i cu`ng chie^m ngu+o+~ng, nha^'t la` ddo^'i vo+'i ngu+o+`i ngoa.i quo^'c ...

     Ro^`i trong chu+~ "Cao Dai" hay "CaoDai" la.i co' the^m "Caodai.com," "Caodai.net," "Caodai.org," v .v ..., no'i chung, Cao DDa`i My~, Cao DDa`i Canada, Cao DDa`i Pha'p, Cao DDa`i DDu+'c, Cao DDa`i U'c Cha^u, v .v ... la^`n lu+o+.t hie^.n ra, mo^~i no+i mo^~i ve?, o^i tho^i muo^n hi`nh va.n tra.ng! Ma`, ti`nh co+`, trong mo^.t nga`y dde.p tro+`i ho^m ddo', to^i co' di.p lu+o+'t qua! DDe^? ro^`i sau cu`ng to^i du+`ng la.i o+? "homepage" Thie^n Ly' Bu+?u To`a
*, vi` no+i dda^y co' mu.c ... "thi?nh kinh mie^~n phi'" xem ra ra^'t phu` ho+.p vo+'i ta'nh cu?a to^i la` thi'ch ddo.c kinh, sa'ch ca^`m tre^n tay ho+n la` ddo.c tre^n NET! Download va` in ra cu~ng ddu+o+.c nhu+ng ... ho+i phie^`n toa'i va` kho^ng dde.p dde? cho la('m!

     Well, no'i theo dda.o Pha^.t thi` co' le~ do tha^.p nhi. duye^n sanh, co`n no'i theo dda.o Cao DDa`i thi` co' le~ do ... thie^n co+ di~ ddi.nh, vi` to^i cu~ng cu+' ddinh ninh ra(`ng Thie^n Ly' Bu+?u To`a la.i la` mo^.t chi pha'i na`o ddo' ma` mi`nh chu+a bie^'t, chu+a tu+`ng nghe qua, ai ngo+` ..., la.i hai chu+~ ai ngo+`, dda^y la` no+i Tha^`y va` ca'c chu+ Pha^.t, Tie^n, Tha'nh, Tha^`n ... ve^` co+ tro+? la.i . O+? San Jose ngay tre^n xu+' My~ va(n minh to^.t cu`ng na`y mo+'i la` ddie^`m la., ddie^`m la`nh cho nho+n loa.i, chu'ng sanh . DDe^? Tha^`y mo+? DDe^. Nhi. Thie^n Khai, DDa.i DDa.o Tam Ky` Pho^? DDo^. ngoa`i xu+' Vie^.t Nam tha^n ye^u cu?a chu'ng ta . Be^n ngoa`i xem ra kho^ng co' gi` be^` the^' nhu+ng be^n trong la.i tie^`m a^?n nhie^`u ddie^`u dda'ng no'i, dda'ng ne^u! Qua? ddu'ng la` "chu`a ra'ch co' Pha^.t va`ng," nhu+ chi'nh Tha^`y dda~ ban:

         Bu+?u-to`a CAO cha(?ng ma^'y thu+o+'c ddo,
         Thie^n-ly'
DDA`I Tie^n y' cha(?ng do`,
         Chu`a ra'ch
THU+O+.NG Nguo+n nho^`i DDu+'c-Tha'nh,
         Pha^.t va`ng
DDE^' DDa.o du+.ng ne^`n Nho .

     Thi` ra co+ Tro+`i va^~n lua^n chuye^?n, ma'y Ta.o va^~n va^`n xoay ... nhu+ dda~ "tie^n tri" trong kinh sa'ch, ra(`ng DDa.o Cao DDa`i se~ lan truye^`n kha('p na(m cha^u bo^'n be^? . Trong a^m tha^`m, la(.ng le~ ne^n i't ngu+o+`i dde^? y' to+'i . Trong so^' ddo' co' to^i . Ngoa.i tru+` nhu+~ng ai co' ca(n co+ tie^`n kie^'p, so+'m ti`m ra le~ DDa.o (vo^'n kho^ng la` mo'n ha`ng rao ba'n vi` Tro+`i Pha^.t vo^'n cha(?ng pha?i con buo^n - Tha'nh Ngo^n Hie^.p Tuye^?n), cho+' co`n ha^`u he^'t chu'ng ta ngay tu+` lu'c sinh ra cho dde^'n lu'c tru+o+?ng tha`nh, dda~ bi. do^`n da^.p cuo^'n lo^i va`o do`ng ddo+`i phong ba ba~o to^', ma.nh ddu+o+.c ye^'u thua . Ba(`ng nhu+~ng ho.c ta^.p nho^`i nhe't kie^'n thu+'c va`o dda^`u, ha^`u la`m ha`nh trang dde^? bu+o+ng cha?i ti`m ke^' sinh nhai . La('m khi cha(?ng co`n thi` gio+` nhi`n la.i nhu+~ng ddoa.n ddu+o+`ng dda~ ddi qua . DDe^'n lu'c giu+.t mi`nh ti?nh ngo^. thi` bo'ng xe^', chie^`u ta` . Mo+'i cho+.t nghe va(ng va(?ng be^n tai tuo^`ng nhu+ tie^'ng ke^u tha?ng tho^'t cu?a Pha^.t Tro+`i ha(`ng bao na(m qua ddang tu+` xa vo.ng la.i:

         Ha?o Nam bang, ha?o Nam bang!
         Tie^?u quo^'c ta?o khai ho^.i Nie^'t ba`n ...


     Ma`, nu+o+ng va`o bie^'n co^' co' mo^.t kho^ng hai trong li.ch su+? nha^n loa.i ddo', ngu+o+`i Vie^.t chu'ng ta tu+. ca?m tha^'y, kho^ng i't thi` nhie^`u, ha~nh die^.n ve^` dda.o ddu+'c, ca(n co+ cu?a da^n to^.c mi`nh, xu+' so+? mi`nh .

     Vu~ tru., va.n va^.t luo^n luo^n ddo^?i thay va` mo^~i ngu+o+`i chu'ng ta, do tho+`i the^' dda^?y ddu+a, thu+o+`ng hay ba('t ga(.p nhu+~ng hoa`n ca?nh mo+'i, nhu+~ng ha.nh ngo^. mo+'i, nhu+~ng va^.n ho^.i mo+'i ... nhu+ nhu+~ng khu'c quanh li.ch su+? cu?a cuo^.c ddo+`i, dde^? co' the^? ta.o ne^n nhu+~ng co+ nghie^.p mo+'i . Nhu+ng, theo thie^?n y' cu?a rie^ng to^i, vie^.c ba('t ga(.p ... mo^.t phu+o+ng tro+`i mo+'i, hu+o+'ng ta ve^` no+i nuo^i du+o+~ng ma.ch so^'ng ta^m linh, mo+'i la` ddie^`u ta dda'ng quan ta^m ho+n he^'t ...

     * Cao DDa`i DDa.i DDa.o - Thie^n Ly' Bu+?u To`a homepage:
     http://saigonline.com/caodai/



Ba`i Tru+o+'c Trang Chi'nh Ba`i Ke^' Tie^'p